Portfoliomappen voor al je kunstwerken

Hoe leuk is het om aan het eind van het schooljaar alle tekeningen in een zelfgemaakte portfoliomap mee naar huis te nemen? Op de school waar ik werk, doen we dat al jaren. Zie ook deze eerdere post. 

De map maken we heel simpel van dubbelgevouwen schetspapier van de kleuters (A1 formaat). Voorop maken de leerlingen zelf een tekening, al dan niet volgens een opdracht. Vaak kiezen we een opdracht die aansluit bij een van de drie kunststromingen die we dat jaar behandeld hebben tijdens onze lessen Arts & Activities. 

Natuurlijk staat je naam erop en het schooljaar. 

Hieronder een aantal voorbeelden. 

Groep 8, met op de map de zonnebrillen uit de les Door een zomerse bril.  

Groep 7: de lollybomen van Hundertwasser. Lesbeschrijving. 

Groep 6: teken jezelf en voeg popart elementen toe. In dit werk de stippen op de bloes van Yayoi Kusama en de tekstballon en kleurkeuze van Roy Lichtenstein.

Groep 5. Teken een zelfportret, kleur in met oliepastel en blaas haren met ecoline. Uitgebreide lesbeschrijving vind je hier.

Groep 6, Op zoek naar de kameleon. Lesbeschrijving vind je hier. 

Groep 4: net als Juan Miró. Lesbeschrijving hier. 

Groep 6, Salvadar Dali en het surrealime. Lesbeschrijving staat hier.

Ijs in een coupe

Benodigdheden:

• A4 tekenpapier 
• potlood
• viltstiften 
• waterverf
• penselen
• zout

Wat moet je doen?

1. Trek op ongeveer 1/3 van onderaf een lijn, de grens tussen tafel en muur. 
2. Teken een coupe met ijsbollen. Zorg voor overlapping. 
3. Kleur in met viltstof of waterverf. Bij viltstift: omlijn de onderdelen met zwarte fineliner. Bij waterverf: oefen de nat-in-nat techniek door stippen in een andere kleur zetten in nog natte verf, zodat de verf iets gaat vloeien. Strooi zout op de natte onderdelen voor een 'crunchy' effect, zie afbeelding hieronder. 
4. Teken een patroon op het tafelkleed en de achterwand en kleur in.

Tekeningen van leerlingen uit groep 8.

Beeldaspecten: kleur, nuance, ruimte, textuur. 

Metamorfose van een pantoffeldiertje

Benodigdheden:

1. vier tekenvellen op A6 formaat 
2. waterverf
3. penselen
4. zwarte fineliner
5. gekleurd papier voor achtergrond
6. lijm
7. schrijfblaadjes
8. kaartjes met eigenschappen/kenmerken, zie voorbeeld:

Waarom moeten we applaudisseren voor het pantoffeldiertje? 

In het boek Het raadsel van alles wat leeft van Jan-Paul Schutte (pagina's 14-17) wordt uitgelegd waarom dit eencellige diertje zo bijzonder is. Het was de basis voor deze tekenles: metamorfose. 

Is dit de onderkant van een schoen? Een tropisch eiland?  

Bekijk de afbeeldingen van het pantoffeldiertje en de metamorfose van kikkerdril tot kikker/zaadje tot baby. Volg deze link voor een filmpje over pantoffeldiertjes op Schooltv.  Een pantoffeldiertje blijft een pantoffeldiertje en zal niets anders worden, maar dat kunnen wij er wel van maken.; de metamorfose van het pantoffeldiertje!  

Opdracht:  

1. Pak vier tekenblaadjes. 
2. Pak vier kaartjes met kenmerken/eigenschappen. 
3. Teken een pantoffeldiertje.
4. Maak in drie stappen een nieuw wezen: de metamorfose. 
5. Kleur in met waterverf.
6. Omlijn met fineliner. 
7. Plak de tekeningen op een gekleurd ondervel.
8. Schrijf hierop: Van pantoffeldier tot ... [naam van je wezen]. 
9. Schrijfopdracht: Maak een beschrijving van je dier. Eigenschappen, leefomgeving etc. 

Aan het strand - collage

Benodigdheden:

1. tekenpapier op A4 formaat
2. schetspapier 40 bij 35 cm
3. plakkaatverf
4. kwasten
5. tamponneerkwasten
6. schaar
7. viltstiften
8. lijm
9. viltstiften
10. huidskleur potlood

Maak met de klas een woordveld met woorden die je kunt bedenken bij 'strand'. Denk aan dingen voor op het zand, in het water en in de lucht. Leg uit wat de opdracht is en hoe er gewerkt gaat worden. Bespreek hoe mensen eruit zien als ze in het water staan - je ziet dan immers geen benen.

Zet in een tafelgroepje bedekt met kranten drie bakjes met verf klaar:

• geel met een beetje bruin ernaast (strand) + twee grote kwasten
• blauw met een beetje groen ernaast (zeewater) + twee grote kwasten
• blauw met wit (lucht)  + twee grote kwasten
• wit (branding) + twee tamponneerkwasten

Laat vier kinderen tegelijk werken aan het schilderen van het basisvel waarop het strand komt. Doe voor hoe er geschilderd moet worden: veel geel aan de kwast en een beetje bruin voor het strand (niet mengen!). Idem blauw met wit voor de lucht, en blauw met groen voor het water. Maak golvende bewegingen met de kwast om het water te accentueren. Eindig met een getamponneerde rand wit voor de branding.

Maak op het A4 vel tekeningetjes van mensen en dingen die je op het strand ziet. Kleur in met viltstift en gebruik potlood voor huidskleur. Knip alles uit en maak er een collage van op het geschilderde vel.
Plak alle werken naast elkaar voor een extra lang strand!

Alle werken zijn gemaakt door leerlingen uit groep 5.

FlowerPower Van

Benodigdheden:

1. geprinte Volkswagen Van op A4 formaat
2. viltstiften
3. eventuele extra materialen, bv. draad (waslijn), restpapier (geknipte kledingstukken) - op aanvraag van de leerlingen. 

Ik ben niet zo van de kleurplaten, maar deze is te leuk om niet te doen. Daarbij wil ik ook wat meer dan enkel een ingekleurde Volkswagenbus. Deze van moet een flowerpower van worden! 

Bespreek de Flowerpowertijd, een jongerencultuur uit de jaren 60/70 van de vorige eeuw. De jongeren werden hippies genoemd. Ze protesteerden tegen oorlog - 'Make love, not war' - armoede en honger in de wereld.
Hippies waren herkenbaar aan kleding en haardracht: fleurige patronen, vrolijke kleuren, lange haren, baarden, haarbanden, slippers, wijdvallende kleding of juist superstrakke kleren (vrouwen gingen minirok en hotpants  dragen om hun onafhankelijkheid te benadrukken).

Laat foto's uit de flowerpowertijd zien en laat eventueel muziek uit die tijd horen: Doors, Janis Joplin, Beatles, (Sergeant Pepper's Lonely Hearts Club Band). Bespreek de kenmerken van kleding en haar. 

Bekijk enkele Volkswagenbusjes uit die periode. Google hiervoor op 'hippie van'. Welke kenmerken uit die hippietijd zie je op de busjes?

De tekenopdracht luidt: maak van het witte busje een hippe vakantie-van en laat de kenmerken van de Flowerpowertijd terugkomen in je busje. Bedenk ook een achtergrond. En: wat kun je bovenop de bus nog vervoeren? Of wat hangt er uit de ramen?

Kopieer, plak in Word, vergroot en print.

 

Lesje over kleuren

Benodigdheden:

1. vier 'kaartjes' tekenpapier, 10 bij 7 cm
2. potlood
3. liniaal
4. viltstiften of kleurpotloden
5. zwart karton voor achtergrond

Bespreek de termen primaire en secundaire kleuren aan de hand van een afbeelding van de kleurencirkel. Wat zijn primaire kleuren en waarom heten ze zo? Wat zijn de secundaire kleuren, hoe maak je ze en waarom heten ze zo? Wat zijn de neutrale kleuren?  

Bespreek het woord kleurnuance.

Wat moet je doen?

1. Teken met dunne zwarte stift een kader op 2 mm van de kant op de kaartjes. 
2. Teken met potlood een patroon naar keuze op elk kaartje. 
3. Kleur de kaartjes in volgens de besproken termen. 
4. Omlijn de patronen met dunne zwarte stift. 
5. Plak de kaartjes op een zwarte ondergrond.      
6. Schrijf de geleerde woorden erbij. 

Beeldaspecten: kleur, lijn, nuance.

Verknipte naam

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier 20 bij 20 cm
• gekleurd papier 22 bij 22 cm
• potlood
• liniaal
• viltstiften
• schaar
• lijm

Stap 1

Verdeel het witte vel in 4 vakken van 5 bij 5 cm. 

Verdeel elk vak weer in 4 vakken van 2,5 bij 2,5 cm. 

Stap 2

Teken met potlood de letters van je naam; zorg dat in elk vak een deel van een letter staat. Kleur de letters zwart. 

Stap 3

Kies 2 kleuren. Kleur 4 aaneensluitende vlakjes in kleur 1 en nog 4 aaneensluitende vlakjes in kleur 2. 

Stap 4

Knip alle vlakken los. Leg de 16 vlakken op een gekleurd vel. Zorg dat de witte en gekleurde vlakken om en om liggen. Plak ze vast. 

 

Werkstukken gemaakt door leerlingen van groep 8.

Bron: arteascuola.com

Portfoliomap met zelfportret zoals Roy Lichtenstein

Op mijn school bewaren we gemaakte kunstwerken tot het eind van het schooljaar. In juni maken de leerlingen een portfoliomap om alles mee naar huis te nemen. Op de voorkant staat een eigen tekening in de stijl van een van de kunststromingen die dat jaar is behandeld. Dit zijn de portfoliomappen van groep 8 met een zelfportret in de stijl van Roy Lichtenstein (popart). 

Uiteraard is dit ook een leuke opdracht voor de verjaardagskalender die we aan het begin van het schooljaar maken. 

Benodigdheden:
Voor de map: papier op A1 formaat, dubbelgevouwen > wij gebruiken hiervoor het ruwe schilderpapier van de kleuters. 

inhoud portfoliomap

Voor de tekening: 

• wit tekenpapier A4
• viltstiften 
• huidskleur potloden
• zwarte fineliner

Zie voor meer info over kunstenaar Lichtenstein deze eerdere post.
Laat op het digiboard werken van Roy Lichtenstein zien en bespreek de belangrijke kenmerken: gebruik van primaire kleuren (soms ook groen), tekstballonnen, kreten (onomatopee) rasterstippen en zwarte omlijningen. 

Wat moet je doen?

1. Teken op het witte tekenvel een zelfportret (stappenplan op Wikihow).
2. Voeg een tekst toe die bij jou past. Doe dit in een tekstballon of andere vorm.
3. Kleur je gezicht met huidskleur potlood.  
4. Gebruik voor de rest van je tekening viltstift in primaire kleuren. 
5. Kleur één onderdeel van je tekening met stippen. 
6. Vul de achtergrond met een patroon. 
7. Omlijn met zwarte fineliner. 
8. Plak je werk op je portfoliomap. 
9. Teken daarop met grote letters: portfoliomap + je naam + het jaartal.

Beeldaspecten: lijn, kleur.

Een veld vol madeliefjes

Door Annika, groep 7

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier A3 formaat
2. plakkaatverf in blauw, groen, wit, geel en rood
3. eierdozen of schoteltjes
4. kwasten
5. potten met water
6. kranten
7. papieren doekjes
8. gekleurd papier voor achtergrond

Madeliefjes vind je, zolang het niet vriest, in grasvelden. Bekijk en bespreek  hoe de bloem eruit ziet. 

 Leerlingen beginnen met het schilderen van een grasveld. Hiervoor moeten ze verschillende kleuren groen mengen van blauw, wit en geel. Breng de verf in verticale streken op het papier aan en maak het tekenvel zo helemaal vol. Laat dit drogen. 

Schilder dan de madeliefjes. Voor op het veld zijn ze groter dan achter op het veld, dat is immers verder weg (beeldaspect ruimte). Gebruik een kleine smalle kwast met veel verf, zodat het groen ook echt bedekt wordt door het wit. Het groen voor de steeltjes moet wel opvallen op de ondergrond. Gebruik hiervoor een afwijkende kleur groen of de ongemengde kleur groen uit de fles. Maak de hartjes van de bloemen met dikke klodders geel.
Plak het werk tot slot op een passende ondergrond.

Gevangen in de oorlog

Wat heb je nodig?

1. wit tekenpapier A4
2. ribkarton
3. potlood
4. waterverf + penselen
5. pot water
6. zwart katoen of raffia
7. lijm

Een les die past bij het thema Tweede Wereldoorlog en ook gedaan kan worden als aansluiting op verhalen of boeken rond dit thema.

"We moesten iemand of meerdere mensen tekenen die in een concentratiekamp zaten. We moesten de angst en de machteloosheid zo goed mogelijk tekenen. Bij de meesten lukte dat heel goed en een heleboel tekeningen werden echt heel erg mooi.
Als we klaar waren moesten we de achtergrond schilderen met waterverf. Op het laatst moesten we met wol of raffia prikkeldraad voor de mensen maken en de tekening op ribkarton plakken. Het was een indringende opdracht; je ging er toch wel meer over nadenken."

Met dank aan Sylvia Versteeg en haar leerlingen.