Herfstbomen aan de waterkant

Wat heb je nodig?

1. lichtblauw tekenpapier A4
2. oliepastelkrijt
3. plakkaatverf
4. tamponneerkwasten

Wat moet je doen?

1. Vouw het papier over de lengte doormidden. Boven de vouw is het land, onder de vouw het water. 
2. Teken boven de vouw met oliepastels enkele bomen zonder blad in een graslandschap. 
3. Kleur bomen, takken en gras in met oliepastels. 
4. Teken bomen onder de vouw de opnieuw, maar kleur ze minder stevig in. 
5. Maak bladeren aan de bomen op het land. Doe verschillende warme kleuren tegelijk aan de kwast, zodat het lijkt alsof de bladeren aan het verkleuren zijn. Meng de verf dus niet! 
6. Vouw het vel dubbel en druk voorzichtig aan; niet wrijven! Je ziet een lichte afdruk van de bladeren: de weerspiegeling in het water. De takkenstructuur van de bomen op het land wordt weer zichtbaar, omdat een deel van de verf op de onderkant van het vel zit.

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 7.

Beeldaspecten: kleur, nuance. 

Herinnering aan de zomer

Benodigdheden

1. wit tekenpapier A4
2. waterverf
3. plaksel
4. kleurpotloden
5. wit karton voor achtergrond

Aan de vakantie heeft iedereen meestal mooie herinneringen. Een zonsondergang aan het strand, een zomerse middag op de hei of de dreigende wolken boven de zee.
Welke kleuren horen bij die herinnering? Welke kleuren horen bij een zonsondergang, welke bij een middag op de hei en welke kleuren zou je kiezen bij de dreigende storm boven de zee?

Verf met waterverf het tekenvel vol in de kleuren die bij de zomerherinnering passen. Verf hiervoor glooiende banen in verschillende kleuren. Laat het werk drogen en scheur dan het vel in de breedte in een aantal repen. 

Plak de repen met iets tussenruimte op het grotere vel papier, waarbij je links, rechts en bovenaan evenveel ruimte vrij laat. Onderaan moet een grotere strook overblijven.
Schrijf onderaan in een mooie letters de titel, verwijzend naar die vakantieherinnering. Maak langs de drie andere kanten kleine tekeningetjes die te maken hebben met de herinnering. 　

Beeldaspecten: kleur, ruimte.
Technieken: werken met waterverf, scheuren, tekenen.

Een dagje aan het strand

Door Demi, groep 7

Benodigdheden:

1. tekenpapier op A3 formaat
2. restjes wit papier
3. plakkaatverf
4. kwasten
5. tamponneerkwast
6. schaar
7. viltstiften en kleurpotloden
8. lijm

Maak met de klas een woordveld met woorden die je kunt bedenken bij 'aan het strand'. Denk aan dingen voor op het zand, in het water en in de lucht: surfplanken, zeilbootjes, badgasten, parasols, vliegers.

Zet in een tafelgroepje bedekt met kranten drie bakjes met verf klaar:

• geel met een beetje bruin ernaast (strand) + twee grote kwasten
• blauw met een beetje groen ernaast (zeewater) + twee grote kwasten
• blauw met wit (lucht)  + twee grote kwasten
• wit (branding) + twee tamponneerkwasten

Laat vier kinderen tegelijk werken aan het schilderen van het basisvel waarop het strand komt. Doe voor hoe er geschilderd moet worden: veel geel aan de kwast en een beetje bruin voor het strand (niet mengen dus!). Idem blauw met wit voor de lucht, en blauw met groen voor het water. Maak golvende bewegingen met de kwast om het water te accentueren. Eindig met een getamponneerde rand wit voor de branding.

Kinderen die niet schilderen, werken aan de tekeningetjes van mensen en dingen die je op het strand ziet. Kleur in met viltstift of kleurpotlood. Knip alles netjes uit en maak er een mooie collage van op het geschilderde vel.

Door Meghan, groep 7

Sterrennacht met lijm en krijt

Laat tijdens de les, die uit twee lesmomenten bestaat,  het schilderij Sterrennacht op het digibord staan. 

Info voor leerkracht

Vincent van Gogh (1853-1890) was een Nederlands kunstschilder. Zijn werk valt onder het postimpressionisme, de stroming na het impressionisme. In zijn begintijd schildert Van Gogh vooral gewone mensen, bv. arme boeren die zwaar werk doen. De kleuren van zijn schilderijen zijn donker (de Aardappeleters). 

In Parijs ontdekt hij de lichte en kleurige werken van Franse schilders. Van de schilder Pissaro leert hij impressionistisch te schilderen. Van Gogh verandert de stippen in streepjes en zijn werk wordt kleuriger en helderder. 

Na twee jaar Parijs gaat Van Gogh naar Zuid-Frankrijk, waar hij o.a. boomgaarden en korenvelden schildert. Van Gogh krijgt angstaanvallen en laat zich opnemen in een ziekenhuis bij Arles. In de tuin van het ziekenhuis maakt hij de mooiste schilderijen. Een van de werken die daar is ontstaan, is Sterrennacht. In 1890 pleegt Van Gogh zelfmoord. 

Vooraf
Laat het schilderij Sterrennacht zien. Bespreek wat opvalt: 

• heldere kleuren
• korte kwaststreken
• geen gemengde kleuren, maar kleuren die naast elkaar gebruikt zijn
• je ziet beweging in de lucht

Zoom in op het werk via Arts & Culture en zie de textuur: zichtbare dikke klodders verf met barstjes erin. Her en der zie je zelfs het schildersdoek er doorheen.

Wat heb je nodig?

• zwart papier A3 formaat
• wit potlood
• witte lijm die transparant opdroogt, bv. houtlijm of schoollijm
• oliepastelkrijtjes

Wat moet je doen?

Les 1: Tekenen met lijm 

1. Teken met wit potlood jouw Sterrennacht op zwart papier. Teken de buitenlijnen van de huisjes en de hoge cipres of een andere boom. Teken de grote krullen in de lucht. 
2. Oefen met het tekenen met lijm op een kladje. Hoe hard moet je drukken? Hoe voorkom je dikke klodders? 
3. Trek de potloodlijnen in jouw Sterrennacht over met lijm. 
4. Laat je werk drogen.

Les 2: Inkleuren met oliepastel

1. Kleur het werk in met oliepastelkrijtjes. Kleur geen vlakken, maar trek korte streepjes rondom de lijmlijnen, net zoals Van Gogh deed. 
2. Maak de streepjes in de lucht zo dat je de beweging erin goed ziet. 

Beeldaspecten: kleur, lijn, nuance, textuur. 

Kunstwerken gemaakt door leerlingen van groep 5. 

Schaapjes voor het hek

Door Erva, groep 4

Benodigdheden:

1. tekenpapier
2. plakkaatverf 
3. tamponneerkwasten
4. schilderstape
5. restjes wit en zwart papier
6. lijm 

Plak met schilderstape een hekje op het tekenpapier. Trek een horizonlijn boven het hek. Tamponneer de wei door verschillende kleuren groen en geel aan de kwast te doen. Niet mengen!

Tamponneer de lucht op dezelfde manier met wit en blauw. Tamponneer bloemen in de wei.
Verwijder de schilderstape. Doe dit als de verf nog nat is om scheuren van het papier te voorkomen.
Knip uit restjes wit papier wolkjes voor het lijf van de schapen of gebruik watjes. Knip de koppen en pootjes uit zwart papier. Plak de schaapjes voor het hek. Teken met wit potlood het gezicht van het schaap.

Bron: Artsonia. 

Naar de bollen!

Wat heb je nodig?

• tekenpapier 20 bij 10 cm
• potlood
• viltstiften
• fineliner
• liniaal

Wat moet je doen?

1. Trek een horizonlijn op ongeveer 2 cm vanaf de bovenkant van het papier. 
2. Zet in het midden daarvan een stip, dit is het verdwijnpunt. 
3. Trek vanaf de onderkant en zijkanten met potlood dunne lijnen naar de stip. 
4. Kleur de stroken in met 'bloembollenkleuren'. Denk aan de looppaden tussen de bollenvelden. 
5.  Kleur de lucht. Teken met zwarte fineliner een skyline van gebouwen, (wind)molens en bomen.

Liever als handvaardigheidsopdracht? Klik dan hier.

Beeldaspecten: lijn, ruimte, kleur. 

Doel: aanleren eenpuntsperspectief. 

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 7. 

Kleurige kerstbomen

Wat heb je nodig?

• twee vellen tekenpapier A4
• waterverf + penselen  
• pot water
• zijdevloeipapier
• schaar en lijm
• kwast
• liniaal
• potlood
• lijm
• goud- en zilverkleurige stift
• witte stift of snippers uit perforator
• glitter

Wat moet je doen?

1. Schilder een achtergrond met waterverf in verschillende kleuren die in elkaar overlopen. Gebruik veel water voor mooie lichte kleuren. 
2. Kies drie kleuren vloeipapier. Vouw de blaadjes enkele keren dubbel en knip er driehoekjes en vierkantjes uit. 
3. Maak een vel tekenpapier nat met een kwast of plantenspuit en leg de stukjes vloeipapier erop. Het vloeipapier zal gaan 'bloeden'. 
4. Laat het vel goed drogen. 
5. Haal het vloeipapier eraf. Je vel ziet er dan zo uit: 
   
6. Knip langgerekte driehoeken. Gebruik eventueel het schema (een A4 vel  - aan beide zijden houd je een halve cm over). Knip een stukje van de onderkant van de driehoeken voor bomen van verschillende hoogte. 
7. Plak de drie bomen op de achtergrond. Overlapping mag. 
8. Knip van de restjes kleinere driehoeken als je meer bomen wilt. 
9. Omlijn de bomen met goud- of zilver stift en teken een simpele takkenstructuur. 
10. Teken met bruin potlood stammen. 
11. Teken met witte viltstift sneeuwvlokken of plak snippers uit de perforator rond de bomen. 
12. Plak je werk op een gekleurde achtergrond. 
13. Plak glitters op de bodem van het bos.

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 8.

Beeldaspecten: kleur, vorm, nuance. 

Een veld vol madeliefjes

Door Annika, groep 7

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier A3 formaat
2. plakkaatverf in blauw, groen, wit, geel en rood
3. eierdozen of schoteltjes
4. kwasten
5. potten met water
6. kranten
7. papieren doekjes
8. gekleurd papier voor achtergrond

Madeliefjes vind je, zolang het niet vriest, in grasvelden. Bekijk en bespreek  hoe de bloem eruit ziet. 

 Leerlingen beginnen met het schilderen van een grasveld. Hiervoor moeten ze verschillende kleuren groen mengen van blauw, wit en geel. Breng de verf in verticale streken op het papier aan en maak het tekenvel zo helemaal vol. Laat dit drogen. 

Schilder dan de madeliefjes. Voor op het veld zijn ze groter dan achter op het veld, dat is immers verder weg (beeldaspect ruimte). Gebruik een kleine smalle kwast met veel verf, zodat het groen ook echt bedekt wordt door het wit. Het groen voor de steeltjes moet wel opvallen op de ondergrond. Gebruik hiervoor een afwijkende kleur groen of de ongemengde kleur groen uit de fles. Maak de hartjes van de bloemen met dikke klodders geel.
Plak het werk tot slot op een passende ondergrond.

Lappendeken landschap

door Berat, groep 6

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier
2. wascokrijtjes
3. waterverf
4. penselen
5. potjes water 

Stappenplan:

1. Leg het blaadje in de breedte voor je.
2. Trek op ongeveer 2/3 vanaf de onderkant met wasco een golvende lijn.
3. Verdeel de onderkant van de tekening in 12 of 15 vakken door 2 horizontale en 3 of 4 verticale lijnen te tekenen. 
4. Teken met wasco een huis en bomen op de horizonlijn.
5. Teken met wasco patronen in de vakken.
6. Verf de vlakken met waterverf in verschillende kleuren. 
7. Verf bomen, huis en lucht. 

Met deze les kun je ook het eenpuntsperspectief oefenen. Zet daarvoor een stip midden bovenaan en laat leerlingen verticale lijnen naar de stip trekken. 

door Jayda, groep 6

Beeldaspecten: lijn, kleur. 

Landschap, net als Ton Schulten

Benodigdheden:

1. tekenpapier op A4 formaat of groter
2. plakkaatverf in geel, rood, blauw, wit en zwart
3. liniaal
4. potlood
5. kwasten

Ton Schulten (1938) is een Nederlandse schilder. Hij is geboren en getogen in Ootmarsum. Na zijn werk als grafisch vormgever en ontwerper, besluit hij zich in 1989 geheel aan de schilderkunst te wijden. Zijn voornaamste inspiratiebron is het Twentse coulissenlandschap, een halfopen landschap dat door de beplanting van heggen en houtwallen lijkt op een toneel met coulissen.

Bekijk werk van Schulten en bespreek wat opvalt:

• kleurgebruik
• duidelijke horizonlijn
• de 'gordijnen' aan de zijkant - de afbeelding is daar donkerder dan in het midden
• eenvoudige vormen 
• indeling in vakken

Door leerlingen van groep 8

Wat moet je  doen? 

Teken een landschap zoals Ton Schulten. Trek eerst een horizonlijn op ongeveer de helft van het tekenvel. Teken een of enkele simpele huizen en teken bomen in het landschap. Verdeel je tekening met horizontale en verticale lijnen in vlakken. 

Verf de vlakken in met plakkaatverf. Meng zelf de kleuren, beginnend vanuit de lichtste kleur: bv. wit met steeds een beetje meer blauw. Misschien kun je wel, net als Ton Schulten, 'gordijnen' maken: de vlakken aan de zijkanten van je werk zijn donkerder dan die in het centrum van de tekening. 

Beeldaspecten: vorm, lijn, kleur, nuance.

Schilder als een impressionist

Deze les is bedoeld als oefening voor het schilderen van een impressionistisch werk. 

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier A4
• plakkaatverf in rood, blauw en geel
• smalle kwasten
• papieren doekjes

Instructie vooraf

Bekijk impressionistische schilderijen, bv. van Claude Monet of Van Gogh. Zoom bij Van Gogh in tot op linnen-niveau via deze link. (of kies een ander schilderij via website Google Arts and Culture).

Wat zie je?

• het schilderij bestaat uit losse streepjes
• de streepjes geven een richting of beweging aan, ze zijn niet zomaar geplaatst
• je ziet het schildersdoek tussen de streepjes door. De kleur van het doek maakt dus onderdeel uit van het schilderij. Het zijn de lichtere streepjes tussen de geverfde. 

Bekijk en bespreek een foto van een zonsondergang. 

Wat zie je?

• reflectie van de zon op het water
• de zonnestralen wijzen naar links, boven en rechts
• de horizon is hier halverwege de foto 

Oefening vooraf: 

• Oefen op een kladje met het schilderen van korte streepjes. Til daarvoor de kwast steeds op van het papier.  
• Oefen met twee kleuren aan je kwast; niet mengen!
• Maak smalle/brede streepjes door je kwast te draaien/niet te draaien.
• Maak de kwast bij een nieuwe kleur schoon met een doekje, gebruik geen water!

En dan nu het echte kunstwerk:

1. Vouw je tekenvel over de lengte dubbel, dit is de horizonlijn. 
2. Teken met potlood een halve cirkel op de horizonlijn, dit is de zon. 
3. Verf de zon oranje: doe hiervoor rood en geel aan je kwast. Niet mengen!
4. Verf de zonnestralen met geel en heel weinig rood. Doe van beide kleuren iets aan je kwast en maak korte streken door de kwast steeds van het papier op te lichten. Laat ook wit tussen de verfstreken. 
5. Maak zo ook de reflectie van de zon in het water. Pas op: de richting van de verfstreken is nu horizontaal, net als het water. 
6. Maak de lucht met blauw en wit (twee kleuren aan de kwast). Met het wit maak je het blauw lichter. Volg de richting van de zonnestralen. Maak de lucht niet helemaal vol, je moet papier blijven zien. 
7. Schilder de zee met blauw, wit (en eventueel groen). Niet mengen! De richting is hier horizontaal en denk ook hier aan de witte ruimte tussen de streepjes.
8. Laat je werk drogen en plak het op een gekleurde ondergrond. 

Beeldaspecten: lijn, nuance, kleur. 

Deze les is gegeven in groep 6-8 tijdens onze Arts & Activities-lessen over het impressionisme in maart/april 2021.  

In de stijl van Ted Harrison

Benodigdheden:

1. wasco
2. verf
3. kwasten
4. zwart sitspapier

Ted Harrison (1926 - 2015) is een Brits-Canadese kunstenaar die bekend staat om zijn landschapschilderijen met lijnen en kleuren. Harrison woonde in de noordelijk gelegen provincie Yukon.
De oorspronkelijke bevolking van Noord-Canada, de inuit, gebruikten een inuksuk (in meervoud: inuksuit) als richtingaanwijzer of mijlpaal. Inuksuit worden gemaakt door stenen op elkaar te stapelen. Doordat deze inuksuit boven de sneeuw uitkwamen, konden inuit over de toendra navigeren zonder te verdwalen.
De gestapelde stenen die op een mensfiguur lijken, worden, inunquaqq genoemd. Bij de Olympische Winterspelen van 2010 die in Canada werden gehouden,  was de inunquaqq onderdeel van de Olympische vlag.

Bekijk het werk van Ted Harrison. Wat valt op?

• berglandschappen
• zon en water 
• sprekende kleuren, warm en koud
• kleurvlakken gescheiden door lijnen

Bekijk foto's van inunquaqq. Hoe wordt zo'n figuur opgebouwd? Hoe komt het dat hij niet in elkaar zakt? 

Wat moet je doen?

1. Teken met witte of blauwe wasco een landschap in grove lijnen.
2. Verf de vlakken met plakkaatverf: warme kleuren rond de zon, koude kleuren op de grond. 
3. Scheur stenen van sitspapier en plak deze in de vorm van een inunquaqq op je schilderwerk. 

Variant: 

1. Schilder een landschap en vul de vlakken met plakkaatverf. 
2. Trek de scheidingslijnen over met zwarte verf. 
3. Scheur of knip een inunquaqq-figuur en plak deze op. 
4. Scheur de buitenranden van het schilderwerk en plak het als geheel op een zwarte ondergrond.

Beeldaspecten: kleur (warm-koud, mengkleuren), lijn, vorm (organische vormen).

Technieken: kleuren mengen, schilderen, scheuren van rechte lijnen. 

Heuvellandschap in krijt

Door leerlingen van groep 7

Benodigdheden:

1. zwart knutselpapier
2. zwarte oliepastels
3. pastelkrijt
4. haarlak

Laat op het digibord foto's zien van verschillende heuvellandschappen. Bespreek wat opvalt: licht/schaduw, diepte, overlapping, kleuren, spits/glooiend. 

Leerlingen schetsen met potlood een eenvoudig heuvellandschap op zwart papier. Bij de les 'Pieken en dalen' op deze website staat stap voor stap uitgelegd hoe je dit kunt doen. Geef hiervoor maximaal 5 minuten de tijd om te voorkomen dat de leerlingen allerlei details erbij gaan tekenen.  

Trek de potloodlijnen over met zwart oliepastel. Kleur de vlakken in met pastelkrijt. Meng kleurtjes en veeg met je vingers om strepen weg te werken. Zorg dat er verschil te zien is tussen de met licht beschenen delen van de heuvels en de delen die in de schaduw staan. 

Trek na het inkleuren de zwarte lijnen nog een keer over als dit nodig is. Fixeer het werk met haarlak. 

Berkenbos in de herfst

Door Luuk, groep 8

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier A4 formaat
2. schilderstape
3. tamponneerkwasten
4. lichtblauw bordkrijt
5. plakkaatverf
6. houtskool

Bekijk foto's (google op 'autumn birch trees') op het digibord van berkenbomen en bespreek de opvallende dingen: de lange witte stam, de grijszwarte lijnen als gevolg van het horizontaal afbladderen van de bast, de vele herfstkleuren in het blad. Vertel dat vooraan de blaadjes nog individueel te zien zijn en je dus meerdere kleuren ziet, en dat je naarmate je verder weg kijkt deze kleuren steeds meer samensmelten tot één kleur. 

Leg uit hoe je dit met een tamponneerkwast doet: geen kleuren mengen, maar de kwast in meerdere kleuren tegelijk dopen en dan lichtjes stampen. Laat de leerlingen dit eventueel op een kladje eerst uitproberen. 

Plak van bovenaf een aantal stroken schilderstape op het papier in verschillende lengtes. Teken een horizonlijn. Tamponneer de bodem in herfstkleuren; vooraan meerdere kleuren, naar achteren verlopend in één kleur. Tamponneer het resterende blad aan de bomen. Hier kan ook nog groen aan zitten! Laat het werk drogen en kleur de lucht dan blauw. Trek het schilderstape er voorzichtig af. Teken met houtskool de zo specifieke berkenstreepjes. 

Sterrennacht, in de stijl van Vincent van Gogh

Door Fleur, groep 6

Benodigdheden

1. rechthoekig schildersdoek
2. acrylverf
3. kwasten
4. kleurplaat Sterrennacht

Vincent van Gogh (1853-1890) was een Nederlands kunstschilder. Zijn werk valt onder het postimpressionisme, een stroming die het impressionisme opvolgde. Als hij begint met schilderen, wil hij vooral gewone mensen portretteren. Hij schildert arme boeren die zwaar werk doen. De kleuren van zijn schilderijen zijn donker (de Aardappeleters). 

Hij verhuist naar Parijs en leert het werk van de Franse schilders kennen: licht en kleur zijn in hun werk belangrijk. Van Gogh verruilt de donkere kleuren voor heldere. Van de schilder Pissaro leert hij impressionistisch te schilderen. Van Gogh verandert de stippen in streepjes en zijn werk wordt kleuriger en helderder. 

Na twee jaar Parijs gaat Van Gogh naar Zuid-Frankrijk, waar hij o.a. boomgaarden en korenvelden schildert. 

Van Gogh krijgt angstaanvallen en laat zich opnemen in een ziekenhuis bij Arles. In de tuin van het ziekenhuis maakt hij de mooiste schilderijen. Een van de werken die daar is ontstaan, is Sterrennacht. In 1890 pleegt Van Gogh zelfmoord. 

Door Neil, groep 6

Laat aan de hand van plaatjes op het digibord werk van Van Gogh zien, o.a. Sterrennacht. Bespreek wat opvalt: heldere kleuren, korte kwaststreken, kleuren die naast elkaar gebruikt zijn i.p.v. gemengd. Zoom in op het werk en zie de textuur: zichtbare dikke klodders verf en her en der zie je nog het schildersdoek erdoorheen. 

De leerlingen trekken en kleurplaat van Sterrennacht in grote lijnen over op hun schildersdoek. Dit moet op van Gogh wijze worden geschilderd: korte kwaststreken (til je kwast steeds op als je een streepje hebt gezet)! Meng de kleuren niet, maar doe twee kleuren tegelijk aan je kwast om het Van Gogh effect te krijgen. Het belangrijkste bij deze opdracht is: niet schilderen, maar streepjes zetten! 

N.B.: bij het gebruik van acrylverf geldt: kwasten spoelen oke, maar dan wel heel goed droog maken! De verf is het mooist als ze onverdund wordt gebruikt. 

Kleurige stad

Door Esmee, groep 7

 Benodigdheden:

1. wit tekenpapier A4 formaat
2. potlood
3. viltstiften
4. zwarte fineliner

Welke lijnen ken je? Maak een overzichtje op het bord en laat kinderen ook zelf lijnen bedenken.

Recht, zigzag, golvend, spiraal, hoekig, bliksem, postzegel etc.

Teken op de bovenste helft van je tekenvel zes verschillende lijnen van links naar rechts. Teken op de onderste helft verschillende huizen. Denk aan overlapping en begin met de voorste rij. Probeer de huizen zoveel mogelijk onderling te laten verschillen. Dit doe je door de breedte en hoogte te variëren en ook verschillende daken te tekenen: spits, afgeplat, rond, getrapt enz.

Kies zeven kleuren viltstift. Kleur de ruimtes tussen de zes lijnen elk met een andere kleur in. Gebruik dezelfde kleuren voor de huizen van de stad.

Trek tenslotte alle lijnen over met een fineliner. 

Zeilen op het water

 

Door leerlingen van groep 4

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier op A4 formaat
2. potlood
3. waterverf
4. wasco
5. penselen
6. pot water

Zet halverwege het vel met groene wasco een horizonlijn. Teken hierboven met groene wasco een golvende lijn voor de struiken. Teken met potlood twee zeilboten in het water, waarbij het achterliggende bootje kleiner is (beeldaspect ruimte: diepte). Kleur de zeilboten in met wasco in vrolijke felle kleuren. Maak met witte wasco wolken in de lucht en kleur ze wit. Teken met witte wasco golfjes in het water.
Verf de lucht, de struiken en het water met waterverf en gebruik daarbij veel water. De wasco zal de verf afstoten zodat wolkjes en golven weer te zien zijn.

Lappendeken landschap

Door Mayke, groep 5

Benodigdheden:

1. wit papier
2. plakkaatverf
3. kwasten

Dit is een eenvoudige perspectiefles voor de middenbouw. Bespreek eerst wat perspectief is aan de hand van het plaatje van de spoorlijn.
Maak samen met de kinderen de schets voor deze tekening. Teken zelf op het bord en begeleid stap voor stap.



Stappenplan:
1. Leg het blaadje in de breedte voor je.
2. Trek op ongeveer 2/3 deel vanaf de onderkant een golvende lijn.
3. Zet bovenaan het vel in het midden een stipje.
4. Trek met je liniaal lijnen vanaf de onderkant en zijkanten van het vel naar het stipje.
5. Verdeel de verkregen stroken in vakjes.
6. Teken huizen en bomen op de horizonlijn.

Hierna kunnen de leerlingen zelfstandig verder. Schilder de vakken allemaal verschillend in en maak gebruik van verschillende patronen. Schilder de huizen en de lucht. Trek dunne strepen met een smalle kwast en zwarte verf om alle vlakken en huizen. Niet of plak het werk op een gekleurde achtergrond.

Halloween scène

Door Rebecca, groep 8

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier A4 formaat
2. ecoline of vloeibare waterverf in geel en oranje
3. kwast
4. pot water
5. zwarte vilstiften
6. zwart papier voor achtergrond

Start de les met een klassengesprek over Halloween. Waar denk je aan bij Halloween?

Deze les gaat over silhouetten. Een silhouet is een schaduwbeeld waarvan je alleen de buitenlijnen ziet. Laat enkele silhouetten zien of vorm met je handen in het licht van de beamer silhouetten op het smartboard. Laat zien dat er soms licht door het silhouet komt, zodat het niet alleen maar zwart is.

Maak het tekenvel vochtig en verf het met ecoline/vloeibare waterverf geel en oranje om een zonsondergang te suggereren. Trek een horizonlijn. Teken in elk geval een boom of een spookhuis, en vul de tekening aan met dingen die met Halloween te maken hebben. Kleur de silhouetten zwart en laat licht doorschijnen waar dit kan. Plak het werk op een zwarte achtergrond.

Pieken en dalen

Door Faya, groep 4

Benodigdheden:

1. wasco in lichte kleurtjes
2. waterverf
3. penselen
4. pot water

Bespreek met de klas het verschil tussen heuvels en bergen. Wanneer noemen we iets een berg, wanneer een heuvel? Hoe ziet de bovenkant van heuvels eruit? En die van een berg? Die kan puntig maar ook glooiend zijn. Dit is afhankelijk van de leeftijd van de berg.

Laat de kinderen stap voor stap zien hoe een berglandschap getekend kan worden. Begin met twee glooiende lijnen onderaan het vel. Trek schuine lijnen naar beneden vanaf de laagste punten. Teken dan puntige bergen hierachter. Teken achter de pieken een zon.

Vul de bergen met patroontjes in wasco in lichte kleuren. Elke berg heeft zo zijn eigen patroon. Verf de bergen en de lucht met waterverf. Doordat de wasco vet is, zullen patronen en lijnen zichtbaar blijven.