Een naam van faam!

Een opdracht voor de verjaardagskalender die we bij de start van het schooljaar maken. 

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier A4 
• zwarte watervaste stift
• viltstiften

Wat moet je doen?

1. Schrijf met watervaste zwarte stift meerdere keren je naam op het tekenvel. Kies blokletters of lusletters. Schrijf door elkaar, op de kop, van boven naar beneden, het maakt niet uit. Als de letters maar door elkaar staan. 
2. Kies een paar kleuren die je mooi vindt. Kleur alleen die vlakken in die helemaal omsloten zijn door zwarte lijnen. Dit kunnen kleine vlakken zijn (van de letters - bij lusletters zijn er sowieso meer kleurvlakjes dan bij blokletters), maar ook grotere die tussen de letters zijn ontstaan. Hoe meer namen er staan, hoe meer kleurvlakken er zijn.
3. Plak het werk op een zwarte of gekleurde achtergrond. 

Varianten:

Kies voor meerdere namen of voor verschillende woorden die bij een bepaald onderwerp horen.
Gebruik alleen primaire / complementaire / warme / koude kleuren.

Vincent, leven om te schilderen

In de serie kunstprentenboeken van uitgeverij Leopold is er nu het prachtige boek 'Vincent, leven om te schilderen', geschreven en geïllustreerd door Janneke Ipenburg. Een must have voor scholen! 

Inhoud
Vincent houdt van kinds af van tekenen. Op de kunstacademie wordt hij echter afgewezen en hij gaat werken als prediker in België. Daar begint zijn liefde voor tekenen weer te kriebelen. Hij schetst de mijnwerkers met hun grauwe, doorleefde gezichten. Maar hij wordt ziek en depressief en gaat terug naar huis. Ondanks zijn mentale broosheid blijft hij fanatiek tekenen en schilderen.

Als zijn vader overlijdt, gaat Vincent naar zijn broer Theo, die kunsthandelaar is in Parijs. Hier komt hij in contact komt met moderne kunstenaars als Gaugain en Seurat. De sombere tekenstijl van de mijnwerkers en de aardappeleters verandert van bruine verfstreken naar losse stippen en streepjes in felle kleuren.   

Vincent reist naar Arles in het zuiden en blijft onvermoeibaar schilderen. Portretten, zonnebloemen, landschappen. Helaas verkoopt hij amper iets, drinkt te veel en raakt weer in de war. Hij wordt opgenomen in een kliniek en ook daar blijft hij schilderen.  Maar Vincent heeft het idee dat hij steeds zieker wordt. Hij gaat terug naar Theo en huurt een kamer in de buurt van Parijs. In 1890 berooft hij  zichzelf van het leven in 1890.  

'Vincent, leven om te schilderen' is het resultaat van een samenwerking tussen auteur/illustrator Janneke Ipenburg, uitgeverij Leopold en het Kroller Muller Museum, waar vanaf 15 september een grote Van Gogh tentoonstelling zal zijn. 

Review
Er zijn al zoveel (kinder)boeken over Van Gogh dat ik me eigenlijk niet kon voorstellen dat 'Vincent, leven om te schilderen' iets zou toevoegen. Maar het tegendeel is waar. Wat een fantastisch boek! In rijke, beeldende  taal neemt Ipenburg de lezer mee in het leven van de schilder. Daarbij schuwt ze zijn mentale problemen niet en brengt Vincent tot leven zonder dat het erg zwaar wordt. Fijne toevoeging is de extra uitleg onderaan elke pagina. 

Paginagrote illustraties brengen de tekst tot leven, alsof ze door Van Gogh zelf zijn gemaakt. Zo zien we de Aardappeleters, Het cafe in Arles bij nacht en natuurlijk Sterrennacht. "We kunnen eigenlijk alleen onze schilderijen laten spreken," schrijft Vincent vlak voor zijn overlijden in 1890. 

In de klas
'Vincent, leven om te schilderen' is een geweldig boek om bij je kunstlessen te gebruiken. Wie was Vincent? Hoe was zijn leven? Wat schilderde hij? Welke kleuren gebruikte hij? Waaraan herken je zijn latere schilderijen? 

Algemene gegevens: 

• Uitgeverij: Leopold
• ISBN: 97899025888664
• Aantal pagina's: 40
• Verschenen: juli 2026
• Zelf lezen vanaf 8 jaar, voorlezen vanaf 6 jaar. 

Link naar 7 lessen over Vincent van Gogh op dit weblog: schilderen, drukken en mixed media.  

Kakelbonte klasse(n)kunst

Wat heb je nodig?

• tekenpapier A1 formaat
• plakband
• plakkaatverf
• kwasten

Vooraf

Plak een aantal A1 tekenvellen aan elkaar vast en leg dit grote vel op een groepje tafels van gelijke hoogte. Laat beurtelings een groepje van vier kinderen werken aan de opdracht.

Stap 1

Schilder met zwarte verf drie kleine tekeningetjes op het vel. De tekeningen mogen elkaar nergens raken. Rouleer de groepen tot het papier helemaal vol is. 

Laat vervolgens een paar kinderen de tekeningetjes met elkaar verbinden door middel van rechte zwarte lijnen, zodat er vlakken ontstaan. 

Stap 2

Kleur alle vlakken en tekeningen in met plakkaatverf. Laat hiervoor opnieuw groepjes van vier kinderen tegelijk komen. Elk kind kiest een kleur en verft hiermee enkele vlakken of tekeningetjes. Geen twee dezelfde kleuren naast elkaar. 

Stap 3

Werk de zwarte lijnen bij als er gekleurde verf op gekomen is. 

Variaties

Bij deze opdracht, die in elke klas gedaan kan worden, kun je naar hartenlust variëren: kies je bv. alleen voor primaire kleuren en rechte vormen dan heb je de Mondriaanvariant. 

Je kunt ook kiezen voor een thema in de tekeningetjes, bv. sport, eten, feest. 

Groot succes, bij welke variant dan ook, is gegarandeerd!

Door leerlingen van groep 6. 
Oorspronkelijk idee: Experiments in Art Education. 

Mooie Medusa?

Wat heb je nodig? 

• zwart papier A3 
• plakkaatverf in blauw, groen, zwart en wit
• kwasten
• potten met water

De mythe van Medusa

In het oude Griekenland woonde Medusa, een mooie vrouw met glanzend haar. Iedereen bewonderde haar en dat maakte haar hoogmoedig. Ze vond zelfs dat ze mooier was dan de godin Athena. Dat pikte de godin niet en ze sprak een vloek uit; hierdoor werden de haren van Medusa giftige slangen en iedereen die ze aankeek versteende. Medusa vluchtte en leefde jarenlang in een grot tussen de versteende lichamen van reizigers die haar per ongeluk waren tegengekomen.
Perseus kreeg de opdracht haar te doden. Met een zwaard en spiegelend schild ging hij de grot in. Hij keek strak naar zijn schild om te kijken waar Medusa was. Terwijl de slangen naar hem sisten, sloeg hij haar hoofd eraf. Perseus nam het hoofd mee als trofee. De blik van Medusa bleek een machtig wapen tegen het kwaad.

Deze mythe is de aanleiding voor een tekenles: teken het hoofd van Medusa met slangenhaar in (uiteraard!) koude kleuren. 

Wat moet je doen?

1. Teken het hoofd van Medusa met de slangen eromheen.  
2. Verf alles in koude kleuren. Let op: je maakt lichte kleuren door druppels donkere verf bij de lichte te mengen, en dus niet andersom.

Beeldaspecten: kleur (koud), nuance. 

Technieken: kleurnuances aanbrengen in verf. 

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 7.

Portfoliomap groep 3-8

Aan het eind van het schooljaar nemen de leerlingen hun kunstwerken van dat jaar mee in een zelfgemaakte portfoliomap. De map is niet meer dan een dubbelgevouwen schetspapier, maar de voorkant is elk jaar anders.

Groep 3 heeft een tekening gemaakt zoals Miro (geen popart). Beschrijving hier. Van de map heb ik geen foto, wel van de inhoud:

Groep 4 heeft een map gemaakt in de stijl van Burton Morris, de meest gebruikte les van dit blog! Hier de beschrijving. 

inhoud groep 4

De mappen van groep 5: in de stijl van David Hockney. De les staat hier. De map is versierd met gedrukte ringen (wc-rol + verf). 

inhoud groep 5

De mappen van groep 6: in de stijl van als James Rizzi: beschrijving. 

Groep 7: net als Modigliani (geen popart). Beschrijving hier. 

Groep 8 zelfportret in popart stijl. Naam en jaartal moeten er nog op. Beschrijving hier. 

In de stijl van Klaas Gubbels

Over de kunstenaar

Klaas Gubbels (Rotterdam, 1934) is een Nederlands kunstenaar, momenteel wonend in Arnhem. Hij is vooral bekend van zijn stillevens van tafels, stoelen en koffiekannen. Daarnaast maakt hij beelden, veelal met dezelfde onderwerpen.
Gubbels volgde diverse kunstopleidingen en gaf zelf les aan de kunstacademie in Rotterdam. Zijn werk is in de loop der jaren steeds abstracter geworden. Een kenmerk van Klaas Gubbels is dat hij alles mijdt wat 'mooi' is. Schoonheid is voor hem onecht en houdt af van de waarheid. Hij gebruikt het onderwerp als middel; het gaat niet meer om een tafel, stoel of koffiepot, maar om humor, agressie of saaiheid. De gebruiksvoorwerpen zijn, als ze bevrijd zijn van hun functie, zelf drager van een stemming of emotie.
Gubbels gebruikt verschillende technieken: schilder- en tekenkunst, grafische technieken, maar ook foto's, collages, assemblages en beelden in glas en metaal.

Wat heb je nodig? 

• schilderdoek A4
• acrylverf   
• kwasten
• schoteltje   
• pot water

Vooraf

Laat werken van Gubbels zien en bespreek ze. 

• Welke onderwerpen komen steeds terug? 
• Wat valt je op? Veel of weinig details? 
• Diepte? 
• Kleurgebruik? 
• Perspectief?

Wat moet je doen?

1. Teken met potlood een van de onderwerpen die Gubbels ook vaak gebruikt: stoel, tafel of koffiepot.
2. Verf je afbeelding in met acrylverf. 
3. Schilder de achtergrond tot er geen wit meer te zien is. 

Kunstwerken gemaakt door leerlingen uit groep 7.

Zeepaardje

Wat heb je nodig? 

• tekenpapier A4
• witte wasco
• vloeibare waterverf 
• penselen
• zout

Vooraf

Een zeepaardje is een vis, maar ziet er niet zo uit. 

Bekijk foto's bespreek de kenmerken. 

• het hoofd lijkt op dat van een paard
• lange snuit
• bolle buik
• lange, oprolbare grijpstaart 
• geen schubben, maar rijen knobbels of stekels (beenringen) 
• zwemt rechtop

Wat moet je doen?

1. Oefen het tekenen van een zeepaardje op een kladje. 
2. Lukt dit, teken dan met witte wasco een zeepaardje. Niet te veel details, er moet ruimte overblijven voor de kleur.
3. Verf het zeepaardje met waterverf en een dun penseel. 
4. Verf de achtergrond met blauwe en groene waterverf. Laat de kleuren in elkaar overlopen. 
5. Strooi zout op de nog natte achtergrond.
6. Laat drogen.
7. Wijf het zout er met je handen af.
   

Help, mijn naam verdwijnt!

Vooraf

In deze les combineer je perspectief tekenen met een optische illusie.

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier A4
• liniaal
• passer
• viltstiften

Wat moet je doen?

1. Leg het papier in de breedte voor je. 
2. Zet met potlood een stip halverwege de rechter zijkant. 
3. Trek met liniaal 5 strepen van de stip naar de linkerzijkant. 
4. Trek 5 strepen vanuit de stip naar de boven- en onderkant van het papier. 
5. Teken met de passer steeds grotere cirkels rond de stip tot het blad vol is.
6. Schrijf je naam in blokletters tussen twee schuine lijnen en drie blokken hoog. 
7. Maak de blokletters 3D door de onderkanten en linkerzijkanten erbij te tekenen.
8. Kleur de voorkant van de letters. 
9. Kleur de schaduwen met een andere kleur. 
10. Kies 2 kleuren (of één en laat de rest wit) en kleur de blokken om en om, net als een dambord. 
11. Omlijn de letters met fineliner.

Tekeningen gemaakt door leerlingen uit groep 8. 

Waterijsjes

Wat heb je nodig? 

• tekenpapier 
• witte wasco
• waterverf
• penselen
• potjes water 

Wat moet je doen? 

1. Teken met witte wasco twee rijen van drie waterijsjes.
2. Kleur in met waterverf. 
3. Verf de achtergrond lichtblauw maar laat daarbij een rand van circa 1 cm wit. 
   

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 5. 

Blote voeten op het strand

Wat heb je nodig?

• twee vellen tekenpapier 
• schuurpapier
• oliepastels
• papieren parasolletje
• schaar
• lijm 

Wat moet je doen?

1. Trek op een tekenvel de helft van je voeten om met potlood. 
2. Teken nagels op de tenen. 
3. Kleur in met oliepastel.
4. Teken met oliepastel golven op het tweede vel. 
5. Knip het schuurpapier net zo breed als het tekenvel en zo hoog is als een half tekenvel. 
6. Scheur het schuurpapier aan een kant, zie het voorbeeld. 
7. Plak het op het blaadje met de zee. 
8. Plak de voeten op het schuurpapier, laat de tenen iets omhoog wijzen.
9. Steek het parasolletje ertussen.
   
   variant met kleurpotlood en verf 

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 5.