Griekse vazen

Wat heb je nodig?

• bruin inpakpapier of papieren zak
• Oost-Indische inkt of zwarte stift/fineliner
• wit bordkrijt
• gekleurd papier voor achtergrond
• lijm
• schaar

In de Griekse oudheid speelde aardewerk in het dagelijks leven een grote rol. Het werd gebruikt om levensmiddelen in te bewaren, bijvoorbeeld wijn, olijfolie en water. Vaak werd het aardewerk versierd. Zo is er aardewerk waarbij de figuren rood zijn en de achtergrond zwart en andersom. Op Wikipedia staat veel informatie over Grieks aardewerk, vooral over de stijlen in de versiering van de vazen.

Instructie

Bekijk afbeeldingen van Grieks aardewerk. Bespreek enkele vormen:

amfoor - kruik met aan beide kanten een oor zodat hij gemakkelijk kon worden opgetild. Hij werd zowel voor vloeistoffen als vaste stoffen gebruikt.

krater - mengvat voor wijn en water. De Grieken lengden hun wijn altijd met water aan en soms voegden ze kruiden toe om de smaak te veranderen.


kylix - drinkschaal, plat of op sierlijke voet, met twee horizontale orenom de schaal gemakkelijk door te kunnen geven.

stamnos - groot wijnvat met deksel en twee hoog opgezette oren. Meestal heeft de stamnos een buik die aan de bovenkant breder wordt en een korte hals.

 

Bekijk de motieven (organische en geometrische) op de vazen en benoem ze: dieren, planten, bloemen, driehoeken, spiralen, fabelwezens enz. 

Wat moet je doen?

1. Vouw een stuk bruin inpakpapier dubbel.
2. Teken met bordkrijt tegen de vouw een halve Griekse vaas. 
3. Vouw het vel dan zo dat een afdruk van het krijt op de andere helft komt. 
4. Teken op de vaas met inkt of stift figuren en randjes. Maak ook zwarte randjes waar je motieven uitspaart. 
5. Knip de vaas uit en plak hem op een gekleurde achtergrond.

Werkstukken gemaakt door leerlingen van groep 7. 

Een naam van faam!

Een opdracht voor de verjaardagskalender die we bij de start van het schooljaar maken. 

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier A4 
• zwarte watervaste stift
• viltstiften

Wat moet je doen?

1. Schrijf met watervaste zwarte stift meerdere keren je naam op het tekenvel. Kies blokletters of lusletters. Schrijf door elkaar, op de kop, van boven naar beneden, het maakt niet uit. Als de letters maar door elkaar staan. 
2. Kies een paar kleuren die je mooi vindt. Kleur alleen die vlakken in die helemaal omsloten zijn door zwarte lijnen. Dit kunnen kleine vlakken zijn (van de letters - bij lusletters zijn er sowieso meer kleurvlakjes dan bij blokletters), maar ook grotere die tussen de letters zijn ontstaan. Hoe meer namen er staan, hoe meer kleurvlakken er zijn.
3. Plak het werk op een zwarte of gekleurde achtergrond. 

Varianten:

Kies voor meerdere namen of voor verschillende woorden die bij een bepaald onderwerp horen.
Gebruik alleen primaire / complementaire / warme / koude kleuren.

Help, mijn naam verdwijnt!

Vooraf

In deze les combineer je perspectief tekenen met een optische illusie.

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier A4
• liniaal
• passer
• viltstiften

Wat moet je doen?

1. Leg het papier in de breedte voor je. 
2. Zet met potlood een stip halverwege de rechter zijkant. 
3. Trek met liniaal 5 strepen van de stip naar de linkerzijkant. 
4. Trek 5 strepen vanuit de stip naar de boven- en onderkant van het papier. 
5. Teken met de passer steeds grotere cirkels rond de stip tot het blad vol is.
6. Schrijf je naam in blokletters tussen twee schuine lijnen en drie blokken hoog. 
7. Maak de blokletters 3D door de onderkanten en linkerzijkanten erbij te tekenen.
8. Kleur de voorkant van de letters. 
9. Kleur de schaduwen met een andere kleur. 
10. Kies 2 kleuren (of één en laat de rest wit) en kleur de blokken om en om, net als een dambord. 
11. Omlijn de letters met fineliner.

Tekeningen gemaakt door leerlingen uit groep 8. 

Landenvaantje

Wat heb je nodig? 

• tekenpapier A4
• viltstiften
• zwarte fineliner

Instructie

Elk land heeft zo zijn eigen specifieke dingen: volkslied, vlag, taal, een gerecht, monument, evenement. Waaraan denk je als je aan Nederland denkt? Natuurlijk zullen er stereotypen genoemd worden, bv. klompen waar we al lang niet meer op lopen! Toch is de klomp nog steeds specifiek voor Nederland. Bespreek ook enkele andere landen en de typische dingen die daarbij horen.

Bespreek de term: vaantje. Leerlingen zullen ze herkennen van de sportclub. Wat is het doel van een vaantje? Wat valt je op aan de vorm? (symmetrie) Laat een aantal vormen via het digibord zien. 

Wat is het verschil tussen een vaantje en een vlag? 

Wat moet je doen ? 

1. Bedenk van welk land je een vaantje wilt maken en welke typische dingen daarbij horen. 
2. Teken met potlood een vaantje en knip dit uit,. 
3. Verdeel je vaantje in vier vakken.
4. Teken in de vakken kenmerkende dingen van het land. In een van de vakken moet de vlag van het land komen.
5. Kleur in met viltstift.
6. Omlijn alles met zwarte fineliner.
7. Plak je vaantje op zwart papier.

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 8.    

Kloddermonsters

Vooraf
Een les om het begrip symmetrie uit te leggen.

Wat heb je nodig?

• tekenpapier A4
• plakkaatverf
• schaar + lijm 
• zwarte watervaste stift
• gekleurd papier

Wat moet je doen?

1. Vouw het tekenpapier dubbel. 
2. Kies drie kleuren verf en druppel wat op het vel. Niet te dicht bij de randen, blijf in de buurt van de vouw.
3. Vouw het vel dubbel. 
4. Wrijf met vlakke hand over het tekenvel zodat de verf zich mengt en verplaatst. 
5. Houd het vel tegen het licht om te zien of de verf goed is verspreid.
6. Vouw het vel open en laat het drogen.
7. Trek het kloddermonster met een dikke zwarte stift om. 
8. Zoek naar vlekken die ogen, oren, armen, tentakels o.i.d. kunnen voorstellen en trek deze ook om.
9. Knip het monster uit met een wit randje van een halve centimeter. 
10. Plak het op een gekleurde achtergrond.

Werkstukken gemaakt door leerlingen van groep 6.

De mooiste voetbal!

Wat heb je nodig?

• patroon voetbal
• liniaal
• zwarte potloden of stiften
• gekleurd papier voor achtergrond
• schaar en lijm
• lijm

Patroon voetbal (klik voor download)

Een voetbal heeft meestal de vorm van een afgeknotte icosaëder. Dit is een wiskundig figuur met 32 vlakken waarvan 20 zeshoekig en 12 vijfhoekig. De vijfhoeken zijn zwart, de zeshoeken wit. 

Wat moet je doen?

1. Teken de half afgemaakte voetbal af. Let op: er zijn zeshoeken en vijfhoeken!
2. Versier de vlakken met patroontjes in zwart/wit. Wil je onderscheid maken tussen vijf- en zeshoeken, maak de patroontjes dan donkerder in de vijfhoeken en lichter in de zeshoeken. 
3. Knip de bal uit en plak deze op groen of oranje papier. 

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 5. 

Geometrische figuren met schaduw

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier A4 formaat
• potlood
• viltstift

Instructie

Bekijk deze foto van drie driedimensionale geometrische figuren. Waar komt het licht vandaan? Hoe weet je dat? Waar zijn de vlakken donker? Waar zie je schaduwen? Hoe kun je in een tekening diepte laten zien? Hoe teken je schaduwen? 

Er zijn meerdere manieren om schaduwen te tekenen: diagonale lijnen, mengen of krabbelen (afbeelding hieronder). In deze les oefenen de leerlingen deze drie manieren. Door de lijnen dichter op elkaar te zetten, ontstaan nuances. 

Wat moet je doen?

1. Teken de foto na of teken zelf drie geometrische figuren. 
2. Breng op elke figuur op de juiste plek schaduwen aan, per figuur één manier. 
3. Kies een kleur viltstift. 
4. Vul de achtergrond met patronen. 

Werkstukken gemaakt door leerlingen van groep 8. 

Beeldaspecten: vorm, nuance, lijn, ruimte. 

Bron les: Arteascuola.

Striptaal

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier 10 bij 10 cm
• wit tekenpapier 31 bij 31 cm
• plakkaatverf
• kwasten
• viltstiften
• zwarte markeerstift
• liniaal

Inleiding

Striptekenaars geven geluiden soms op een speciale manier weer. Met letters of woorden bereiken ze zo een speciaal effect. Dit heet een klanknabootsing of onomatopee. Voorbeelden: vroeoemmm = draaiende motor, splash = vallend water,  tonk = iemand die zijn hoofd stoot. 

De klanknabootsingen gaan vaak samen met een beweging. Dit kun je zien aan de vorm of richting van de letters of aan de letters zelf. Ook zie je bij het woord passende symbolen, zoals sterretjes bij TONK of waterdruppels bij  SPLASH.

Opdracht

1. Maak op het blaadje van 10 bij 10 een striptekening met een klanknabootsing. 
2. Teken op het grote vel een kader van 1 cm breed.
3. Teken je tekening van het kleine blaadje in vergrote vorm na. Moeilijk? Maak dan een raster op het grote vel: teken hokken van 3 bij 3 cm en hokjes van 1 bij 1 cm op het kleine vel. Nu kun je de kleine tekening goed natekenen.
4. Kleur in met viltstift (kleine onderdelen) en plakkaatverf (grote vlakken). Kies heldere kleuren en laat de rand buiten het kader wit. 
5. Trek alle lijnen en het kader om met zwarte stift.
6. Zet je naam plus © teken in het witte kader. 

Werkstukken gemaakt door leerlingen van groep 8.

Valentijnshart in de stijl van Burton Morris

Dear Jacquelin,

I came across your blog and saw your student's artworks. I am truly touched that you honored my artwork in your teaching lessons and hope it was a success and inspired the children! 
I hope to show again in the Netherlands one day and feel free to keep in touch.

Your friend, Burton Morris 

(13 oktober 2011) 

Wat heb je nodig?

• diverse kleuren knutselpapier
• zwart vouwkarton 20 bij 20 cm
• gekleurd vouwkarton 20 bij 20 cm
• schaar
• lijm
• zwarte viltstift

In de Coca-Cola Company in Atlanta (VS) in 2009 zag ik voor het eerst werk van Burton Morris: colaflesjes in pop-art stijl, fel van kleur en omringd met lichtblauwe bubbels. Prachtig!

Over de kunstenaar

Burton Morris (Pittsburgh, 1964) is een Amerikaanse pop-art artiest. Hij is beïnvloed door pop-art kunstenaars uit de jaren '60 en '70 en inmiddels uitgegroeid tot de bekendste hedendaagse post pop-art artiest. Morris geeft met zijn werk een hedendaagse draai aan de traditionele pop-art. Zijn werk is vrolijk, energiek en kleurrijk. De voor hem karakteristieke lijnen in combinatie met vrolijke heldere kleuren geven zijn werk een spetterende energie. Morris' werk is bekend uit de tv-serie 'Friends' en verschijnt verder in reclamecampagnes van bedrijven als Chanel, Pepsi en Heinz. 

Bron: www.burtonmorris.com

Vooraf

Laat werk van Morris zien en bespreek de opvallende kenmerken: 

• felle kleuren
• zwarte omlijning
• weinig details
• beweging d.m.v. streepjes
• witte streepjes die lichtval suggereren 
• zwarte stervorm rondof in zijn werk

Wat moet je doen? 
1. Knip voor de achtergrond de randen van een gekleurd vouwkarton glooiend weg, zodat een kleedje ontstaat.
2. Knip een groot hart uit het tweede vouwkarton en kleine hartjes uit andere kleuren.  

3. Knip witte lichtstreepjes en plak ze op de kleine hartjes, allemaal aan dezelfde kant.
4. Knip lichtstreepjes voor het grote hart. 

5. Plak het grote hart vast op het 'kleedje' en plak de lichtstreepjes erop en eromheen.

6. Knip langgerekte driehoekjes uit de zijkanten van het kleedje. 

7. Plak het kleedje op het zwarte karton.

8. Plak de kleine hartjes rond het grote hart.

9. Omlijn alle hartjes met een zwarte markeerstift.

10. Knip de zwarte achtergrond weg maar laat 2 mm rand zitten.

11. Plak het werk op een gekleurde ondergrond en knip deze vierkant. 

Kunstwerken gemaakt door leerlingen van groep 7/8.

Beeldaspecten: kleur, lijn. 

Onder de deken, net als Gustav Klimt

Vooraf

Gustav Klimt (Oostenrijk, 1862 – 1918) valt onder de stroming Jugendstil. Zijn werk bestaat uit schilderijen van veelal vrouwen, maar hij heeft ook muurschilderingen, tekeningen en collages gemaakt. Klimt is veel geroemd voor het gebruik van goud in zijn schilderijen. 

Wat heb je nodig?

• foto's van leerlingen met ogen dicht
• tekenpapier A3
• schaar en lijm
• viltstiften

Een variant op deze les vind je hier. 

Kunstbeschouwing

Zet dit schilderij, Baby van Gustav Klimt, op het digibord en bespreek de opvallende kenmerken: 

• verschillende patronen in de deken
• veel kleuren
• de deken is belangrijker dan de baby
• golvende lijnen om de plooien in de deken weer te geven

Wat moet je doen?

1. Knip je foto uit en plak die op het grote vel.
2. Teken een bedframe achter je hoofd. 
3. Teken een deken en verdeel die in golvende vlakken.
4. Kleur in met patronen in kleurpotlood en/of viltstift. 
5. Teken een behangetje met patronen op de achtergrond.

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 5. 

Beeldaspecten: lijn, kleur.

Wij weten van wanten!

Vooraf: 

Bedenk vooraf of leerlingen zelf muts en wanten moeten knippen of dat je een mal geeft. 

Wat heb je nodig?

• gekleurd papier
• viltstiften
• wit tekenpapier
• lijm
• oliepastels

Wat moet je doen?

1. Teken een gezicht en kleur dit in met oliepastels. Pas op dat de ogen niet bovenop het hoofd zitten, maar in het midden! De ruimte tussen de twee ogen is zo breed als een oog.
2. Knip uit gekleurd papier wanten en een muts. 
3. Teken hierop met viltstift patronen. Zorg dat ze op beide wanten gelijk zijn. 
4. Plak wanten en muts op de tekening. De wanten moeten met de duimen naar elkaar wijzen.

Beeldaspecten: vorm, kleur, lijn (patroon) 

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 4.

Kerst cadeautasje

Wat heb je nodig?

• bruin inpakpapier
• viltstiften
• schaar en lijm
• liniaal
• patroon cadeautasje
• stukje touw van 25 cm

patroon: klik en print

Wat moet je doen?

1. Neem het patroon over op bruin inpakpapier. 
2. Maak een kersttekening op de brede delen van het inpakpapier of teken op wit papier en plak dit later op het tasje. 
3. Vouw en plak de lange plakstrip van de zijkant naar binnen. 
4. Vouw de twee kleinste plakranden voor de bodem naar binnen en dan de twee bredere. 
5. Plak de brede bodemplakstroken aan de kleine en aan elkaar vast.
6. Maak bovenin het tasje met een perforator aan beide kanten 4 gaatjes. 
7. Rijg een touwtje door de gaatjes zodat je twee hengels krijgt en knoop dit vast.