Rudolf het rendier

Wat heb je nodig?

1. wit tekenpapier
2. zwarte wasco
3. plakkaatverf
4. kwasten

Wat moet je doen?

Aan de hand van een stappenplan op Artventurous tekenen we Rudolf met zwarte wasco en kleuren hem in met plakkaatverf. Verf de achtergrond rood of groen voor een mooi kersteffect!

Kunstwerken gemaakt door leerlingen van groep 3.

Waxinelichthouder van papier en slaolie!

Dit is de hit van elk jaar: waxinelichthouders van papier, ecoline en slaolie!

Wat heb je nodig?

• schetspapier
• patroon*
• ecoline
• kwast
• schaar
• sterke lijm
• slaolie
• keukenpapier
• glazen potje
• waxinelichtje

Wat moet je doen?

1. Neem het patroon over op ruw schetspapier. Maak het papier nat met een plantenspuit en laat er met een grote kwast druppels ecoline op vallen zodat het uitloopt. Maak het hele vel zo vol. 
2. Laat dit goed drogen. 
3. Smeer het vel in met slaolie en laat het weer drogen. Je kunt het vette vel het beste tussen twee stukjes keukenrol leggen, want het drogen duurt lang.
4. Knip het patroon uit. 
5. Vouw de naden en de plakronden en plak de lampion in elkaar met sterke lijm. 
6. Zet er een glazen potje in met daarin het waxinelichtje.

* Ook in 2025 aan te vragen! Zet je mailadres bij Opmerkingen onderaan deze blogpost en ik stuur het patroon. 

Roetveegpiet met houtskool

Wat heb je nodig?

• tekenpapier
• houtskool
• haarlak

Vooraf
Oefen op een kladje het tekenen met houtskool. Hoe maak je dikke en dunne lijnen? Hoe kleur je in? Hoe voorkom je heel veel vingerafdrukken op je tekenvel? Wat doe je als je een fout maakt? (kneedgum!) 

Wat moet je doen? 

1. Teken een Pietenhoofd op de bovenste helft van het tekenvel.
2. Teken zijn lijf (of een deel ervan) op de onderste helft. 
3. Fixeer de tekening met haarlak.
   
   

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 3.

De spiegel van de roetveegpiet

 Wat heb je nodig?

• tekenpapier A3
• plakkaatverf
• kwasten
• zwarte markeerstift 

Vooraf

Piet kijkt in de spiegel. Hoe ziet hij eruit? Hangt zijn muts niet voor zijn ogen? Zit zijn kraag goed? Zitten er geen roetvegen op de kraag? Heeft hij zijn haren netjes gekamd? 

Wat moet je doen?

1. Teken met potlood een spiegelbeeld van de roetveegpiet. 
2. Kleur in met plakkaatverf (niet verdunnen!).
3. Schilder ook een passende achtergrond.
4. Laat het werk drogen.
5. Omlijn alle onderdelen met zwarte markeerstift. 

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 6. 

Lachen, gieren, brullen!

Lachen, gieren, brullen

meer dan 100 grappige gedichten

met illustraties van Matt Hunt

Wie kent niet het boek Ik wou dat ik een vogel was, een verzameling  natuurgedichten, of de opvolger hiervan, Een wonderprachtig dier, met  dierengedichten. Beide bloemlezingen bevatten 366 gedichten geschreven door bekende Nederlandse en Vlaamse auteurs. Voor elke dag is er dus een gedicht! 

Oorspronkelijk zijn het Engelstalige boeken. Uitgeverij Ploegsma heeft de Engelse gedichten vervangen door Nederlandstalige, maar wel de originele illustraties van Frann Preston-Gannong en Britta Teckentrup gebruikt.  

Ook aan Lachen, gieren, brullen! dat in oktober 2024 verscheen ligt een Engelstalig boek ten grondslag: A whale of a time, met illustraties van Matt Hunt. Helaas dit keer in de Nederlandstalige versie geen 366 gedichten, maar 102. Die zijn dan wel stuk voor stuk hilarisch grappig of wrang geestig. Wat te denken van een stappenplan voor het pikken van een snoepje uit de trommel. Of de snotterende olifant die bang is voor minibeestjes.  Of de leeuwen die zo verlegen zijn dat ze niet durven te brullen. Of het droevig-grappige Ik ben een feest ... als ik er ben geweest. 

In het boek vind je gedichten van de inmiddels overleden Annie M.G. Schmidt en Hans Andreus, maar ook van hedendaagse schrijvers als Pim Lammers, Rian Visser en Edward van den Vendel. Sommige gedichten zijn eerder gepubliceerd, andere zijn voor dit boek geschreven.  

Op de paginavullende illustraties van Matt Hunt is zo veel te zien dat je bijna zou vergeten de gedichten, die er in klein lettertype tussen staan, te lezen! Hunt combineert in zijn collage-achtige afbeeldingen verf, pen, krijt en kleurpotlood en bewerkt ze verder op de computer. Kleurrijk, vrolijk, modern en een feestje om naar te kijken!

 

Een heerlijk boek om in de klas voor te lezen of om zelf te lezen! 

En misschien vormen de illustraties van Matt Hunt inspiratie voor een fijne tekenles. 

Leeftijd:                        6 - 99 jaar    

Uitgever:                       Ploegsma

Verschijningsdatum:     1-10-2024

Aantal pagina's:            160    

Type:                             hardcover+leeslint    

ISBN:                            9799021685786

Prijs:                              27,50

Pompoen, net als Burton Morris

 Benodigdheden: 

1. diverse kleuren knutselpapier
2. zwart vouwkarton 20 bij 20 cm
3. gekleurd vouwkarton 20 bij 20 cm
4. schaar
5. lijm
6. zwarte viltstift

Burton Morris (Pittsburgh, 1964) is een Amerikaanse pop-art artiest. Hij is beïnvloed door pop-art kunstenaars uit de jaren '60 en '70 en is inmiddels uitgegroeid tot de bekendste hedendaagse post pop-art artiest. Morris geeft met zijn werk een hedendaagse draai aan de traditionele pop-art. Zijn werk is vrolijk, energiek en kleurrijk. De voor hem karakteristieke lijnen in combinatie met de vrolijke heldere kleuren geven zijn werk een spetterende energie. Morris' werk is bekend uit de tv-serie 'Friends' en verschijnt verder in grote reclamecampagnes van Amerikaanse bedrijven als AT&T, Pepsi en Heinz. 

Laat werk van Morris zien. Bespreek de opvallende kenmerken: 

• felle kleuren
• zwarte omlijning
• weinig details
• beweging d.m.w. streepjes
• witte streepjes die lichtval suggereren
• zwarte stervorm rondom 

De leerlingen maken een werkstuk in de stijl van Burton Morris met als onderwerp: pompoenen.

Zie voor een stap-voor-stap beschrijving met foto's de vorige les van Morris op dit weblog. 

Oh en ... de niet eerder hier geposte mail die ik van Burton Morris kreeg naar aanleiding van die vorige les uit 2011:

Dear Jacquelin,
I came across your blog and saw your student's artworks. I am truly touched that you honored my artwork in your teaching lessons and hope it was a success and inspired the children! 
I hope to show again in the Netherlands one day and feel free to keep in touch.
Your friend,
Burton Morris

Hoera, het is herfst!

Wat heb je nodig?

• wit tekenpapier 30 bij 20 cm
• potlood
• liniaal
• wasco
• ecoline/vloeibare waterverf
• penseel
• pot met water
• gekleurd papier voor achtergrond
• lijm

Wat moet je doen?

1. Teken met potlood en liniaal een raster van hokjes van 5 bij 5 cm. 
2. Trek de potloodlijnen over met wasco. Trek ook wascolijnen langs de buitenranden van het papier. 
3. Maak met wasco herfsttekeningetjes in de vakken. In deze les is gekozen voor diagonale lijnen; de voorwerpen komen in deze diagonalen steeds terug.  
4. Verf de tekeningetjes met ecoline/vloeibare waterverf. 
5. Verf de vakken ook met ecoline/vloeibare waterverf; zorg daarbij voor een regelmatig patroon. 
6. Plak het werk op een gekleurde achtergrond.

Door grotere vakken te maken, is deze les ook geschikt voor de middenbouw.

Tekeningen door leerlingen van groep 5, 7 en 8. 

Pompoenen in het maanlicht

Benodigdheden:

1. zwart tekenpapier A4 formaat
2. pastelkrijt of bordkrijt
3. pompoenen of afbeeldingen van pompoenen
4. spuitbus met haarlak
5. papieren handdoekjes
6. gekleurd papier 

Pompoenen werden duizenden jaren voor Christus al verbouwd in Midden- en Zuid-Amerika. In Europa is de pompoen pas sinds de 16e eeuw bekend. In Mexico en het zuidoosten van de VS worden pompoenen gegeten in traditionele gerechten. In Nederland worden pompoenen ook steeds meer gegeten. 
We kennen de pompoen ook als decoratiemiddel. Vanaf september liggen de tuincentra er vol mee. Rond Halloween worden pompoenen gebruikt om er lampions van te snijden. 

Bekijk enkele meegebrachte pompoenen of foto's ervan en bespreek de verschillende vormen, de grootte, kleuren en de inzet van de steel. De lange stelen met de bladeren zullen er niet meer aanzitten, laat deze zien a.d.h.v. foto's. 

Wat moet je doen?

1. Teken twee of meer pompoenen op zwart papier en zorg ervoor dat een van de pompoenen een ander overlapt. 
2. Kleur in met pastelkrijt (zet je vieze vingers niet op het tekenvel!). Mix de kleuren om ze te verdiepen en lichtval (maanlicht!) aan te geven. 
3. Klaar? Fixeer met haarlak en plak je werk op een passende achtergrond.

Alle kunstwerken gemaakt door leerlingen groep 8.
Beeldaspecten: ruimte (overlapping), kleur, nuance. 

Zonnebloem met verschillende materialen

Benodigdheden:

1. zonnebloemen of foto's daarvan
2. wit tekenpapier A1 formaat, gesneden in stroken van 30 bij 65 cm
3. vijf verschillende materialen, bv. kleurpotlood, stiften, plakkaatverf, waterverf, oliepastels, aquarelpotloden, ecoline, wasco etc.
4. kwasten
5. potlood, liniaal
6. gekleurd papier
7. schaar

Bekijk hoe zonnebloemen eruit zien. Hoe dik is de steel, hoe ziet het blad eruit, hoe zijn de bloemblaadjes verdeeld, welke kleuren zie je in het hart van de bloem enz.
Verdeel het vel papier met dunne schetslijntjes in vijf vakken van 13 cm hoog. Maak een tekening van enkele zonnebloemen. Zorg ervoor dat de bloemen zelf getekend worden op de scheidingslijnen van de vakken, zodat je straks goed de verschillende kleurmaterialen kunt zien. Zorg er voor dat in elk vak minstens een halve zonnebloem of een blad getekend is.

Kies vijf verschillende kleurmaterialen. Gebruik in elk vak een ander materiaal. Let goed op de scheidingslijnen. Bedenk zelf de volgorde van de materialen, bv. van felle kleuren (stiften) naar steeds minder fel (aquarelpotlood). Wat is het verschil tussen de materialen? Wat zie je en wat voel je? (textuur)

Plak het werk op een gekleurde ondergrond. Of: snijd de vijf vakken los van elkaar en plak ze met wat tussenruimte op een gekleurde ondergrond.

Door leerlingen van groep 7

Beeldaspecten: kleur, textuur, nuance. 

Geschakelde schelpen

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier 20 bij 20 cm
2. potlood
3. zwarte fineliner
4. viltstiften
5. gekleurd papier voor achtergrond 

Wat moet je doen?

• Teken op het tekenvel enkele rechte en/of gebogen lijnen die elkaar kruisen, zodat er kleurvlakken ontstaan. 
• Schets op deze lijnen verschillende schelpen; zorg dat ze elkaar raken. 
• Trek de schelpen over met fineliner. 
• Vul de vlakken tussen de schelpen met warme of koude kleuren. 
• Teken eventueel patroontjes in de vlakken.
• Plak het werk op een gekleurde achtergrond.

Tekeningen gemaakt door leerlingen van groep 7/8.

Beeldaspecten: vorm, lijn, kleur.

Kunstbegrippen: warme en koude kleuren, kleurvlak, patronen. 

Olympische sporters

Benodigdheden:

1. per groep een vel tekenpapier A1 formaat
2. ronde vouwkartons of knutselpapier in Olympische kleuren
3. passer
4. scharen en lijm
5. sportfiguur kopie

Begin de les met het symbool van de Olympische Spelen: de gekleurde ringen. Welke kleuren hebben ze? Wat is de betekenis van de ringen?  Hoe zijn ze door elkaar gevlochten?

Vraag vervolgens een of meer kinderen voor de klas en laat ze een houding van een sporter aannemen, bv. een schaatser of skiër. Bekijk en bespreek de houding: hoe is de stand van de benen, armen en lichaam? Wijzig de houding en kijk opnieuw goed.

De leerlingen werken in groepjes van vijf. Geef elke groep een A1 vel, gekleurde vouwkartons en vijf kopieën van de sportfiguren. 

Elke leerling tekent een Olympische ring met behulp van een passer en knipt deze uit. Knip de ring op een plek door. Overleg samen hoe de ringen geplakt moeten worden. Kijk goed welke naar voren en welke erachter moet. Zorg dat de knip onder een andere ring terecht komt, zodat je die niet ziet. 

Knip de onderdelen van de sportfiguur uit. Deze vijf sporters moeten rondom, achter, door en voor de ringen geplakt worden. 

Deze les is oorspronkelijk op dit blog gepubliceerd in 2010.  

Stempelen met Mondriaan

Doel: Het terugbrengen van de zichtbare wereld in horizontale en verticale lijnen en primaire kleuren. 

Techniek: stempelen. 

Benodigdheden:

1. zwart karton 
2. sponsjes geknipt in verschillende afmetingen (vierkanten en rechthoeken) 
3. plakkaatverf in rood, geel en blauw
4. kwasten
5. witte wasco 

Bekijk met de groep werken van Mondriaan. Laat zien hoe Mondriaan een boom abstraheerde.

Bekijk ook Victory Boogie Woogie, het schilderij waarin een deel van de plattegrond van New York herkenbaar is. Vertel dat we onze eigen Mondriaan plattegrond gaan maken. Bespreek daarbij de termen primaire kleuren, vierkant, rechthoek, verticale en horizontale lijnen.

Instructie 

Spreek af dat de kwasten niet worden gespoeld, maar bij dezelfde kleur blijven. 
Laat zien hoe je met een kwast een sponsje insmeert met verf.
Laat zien hoe je stempelt: niet schuiven met de spons, maar van het papier aftillen. Zo krijg je de meest strakke vorm.
Stempel alleen horizontaal of verticaal. 
Probeer niet twee dezelfde kleuren naast elkaar te stempelen. 
Zorg dat de vormen elkaar niet raken, je moet de zwarte weggetjes kunnen zien. Laat het werk drogen. Teken tot slot met een wit krijtje strepen op de weg.

Beeldaspecten: vorm, kleur, lijn.

Kunsttermen: stempelen, primaire kleur, vierkant, rechthoek, verticaal, horizontaal. 

Alle werken gemaakt door leerlingen van groep 1/2. 

Portfoliomap groep 3-8

Aan het eind van het schooljaar nemen de leerlingen hun kunstwerken van dat jaar mee in een zelfgemaakte portfoliomap. De map is niet meer dan een dubbelgevouwen schetspapier, maar de voorkant is elk jaar anders.
Dit schooljaar hebben veel collega's gekozen voor een portfolio in popart, een van de stromingen die aan de orde is geweest. 

Groep 3 heeft een tekening gemaakt zoals Miro (geen popart). Beschrijving hier. Van de map heb ik geen foto, wel van de inhoud:

Groep 4 heeft een map gemaakt in de stijl van Burton Morris, de meest gebruikte les van dit blog! Hier de beschrijving. 

inhoud groep 4

De mappen van groep 5: in de stijl van David Hockney. De les staat hier. De map is versierd met gedrukte ringen (wc-rol + verf). 

inhoud groep 5

De mappen van groep 6: in de stijl van als James Rizzi: beschrijving. 

Groep 7: net als Modigliani (geen popart). Beschrijving hier. 

Groep 8 zelfportret in popart stijl. Naam en jaartal moeten er nog op. Beschrijving hier. 

Oscar de Octopus

Door Iris, groep 5

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier A2 formaat
2. oliepastels
3. vloeibare waterverf of ecoline
4. kwast
5. pot water
6. zout

Lees het verhaal over Oscar de Octopus of het prentenboek O o octopus. Bekijk inktvisfoto's: wat zie je? We tekenen een inktvis in de zee. Een groot hoofd, grote ogen onderaan het hoofd en 8 tentakels die over en onder elkaar slingeren moeten terug te zien zijn in de tekening.
Inkleuren met oliepastels, waarbij patronen moeten worden getekend. Denk aan het boven en onderdoor gaan van de tentakels. Omlijn de inktvis eventueel met een donkerder kleur krijt.
Maak de achtergrond nat met water en laat daarin druppels vloeibare waterverf of ecoline vallen. Strooi er zout op voor een mooi effect.

Door leerlingen van groep 5

Beeldaspecten: ruimte, kleur, lijn