Kubistisch stilleven met waterverf en koffie

Wat heb je nodig?

• 160 grams tekenpapier A4
• schilderstape circa 3 cm breed
• waterverf
• penselen
• schotels
• oploskoffie
• zwarte stift

Inleiding

Kubistische kunstenaars zoals Picasso, Georges Braque en Juan Gris ontwikkelden rond 1907 een geheel eigen schilderstijl: kubisme. Driedimensionale voorwerpen werden als het ware uit elkaar gehaald en als losse stukjes op een tweedimensionaal doek geschilderd. Zo ontstaat een vervormde verzameling van platte vlakken die samen het beeld vormen. De kijker ziet de voorwerpen vanuit verschillende standpunten. We noemen deze stijl het analytisch kubisme. Kleur is voor de analytisch kubisten minder belangrijk, je ziet enkel bruine en grijze tinten. Onderwerpen zijn stillevens, portretten en landschappen. 

Kunstbeschouwing
Bekijk werken van Gris, Braque en Picasso uit de periode 1907-1911 en bespreek ze. Wat zie je? Wat herken je in het werk? Wat valt op aan de kleuren? Wat vind je ervan? 

Planning 
Voor deze les heb je drie lesmomenten nodig. Les 1 is voor de kunstbeschouwing. Les 2 voor het tekenen en verven. Het derde lesmoment, dit zal geen hele les duren, is voor het overtrekken van de lijnen met zwarte stift. 
Voorafgaand aan de tweede les: maak op een centrale plek in het lokaal een stilleven van verschillende voorwerpen.

Wat moet je doen?
Stap 1: Teken het stilleven met potlood na vanuit minimaal drie standpunten. Overlappingen zijn verplicht. 

Stap 2: Trek met liniaal en potlood schuine lijnen van boven naar beneden en van links naar rechts, zodat er vakken ontstaan. 

Stap 3: Plak de tekening met schilderstape op de tafel. Zo  krijgt het werk een mooi wit frame. 

Stap 4: Schilder de vakken met waterverf (alleen grijs- en geeltinten) en verdunde oploskoffie. Hoe meer water bij de koffie, hoe lichter de kleur. Is een vak nog nat? Verf dan het vak ernaast nog niet, anders loopt de verf of koffie door. 

Stap 5: Laat het werk goed drogen. 

Stap 6: Gum de potloodlijnen in het frame weg. Omlijn alle vakken met zwarte stift of met grijs potlood zoals hieronder. 

Beeldaspecten: lijn, vorm, kleur, nuance. 
Begrippen: stilleven, compositie, overlappen, frame, schilderstape, tweedimensionaal, driedimensionaal, kubisme, standpunt. 

Kunstwerken van leerlingen uit groep 6 en 7. Bron: Artescuola