Mondjesmaat, in de stijl van Andy Warhol

Benodigdheden:

1. vouwblaadjes 10 bij 10 cm in vier kleuren
2. gekleurd papier voor achtergrond
3. wasco
4. schaar en lijm

Andy Warhol (1928-1987) was een Amerikaanse kunstschilder, graficus, fotograaf en filmer. Hij wordt gezien als de belangrijkste kunstenaar van de popart. De naam 'popart' is afgeleid van 'popular art'.

Popart is een stroming in de moderne kunst. Popart is het in beeld brengen en verheerlijken van de consumptiemaatschappij. Hierdoor stond de popart dicht bij het leven van de gewone mens en was minder elitair dan de stromingen daarvoor.

Warhol begon als reclametekenaar. Aan het begin van de 60er jaren begon hij als kunstenaar. Hij introduceerde alledaagse consumentenproducten in zijn kunstwerken, zoals de soepblikken van Campbell, de Coca Colaflessen of het dollarbiljet.

M.b.v. zeefdruktechniek ontstonden grote series werken van o.a. Marilyn Monroe, Elvis Presley of politieke thema's zoals de elektrische stoel. Warhol gebruikte bestaande foto's die hij bewerkte. 

Bekijk werk van Warhol via het digibord. Bespreek de kenmerken: stripachtige stijl, kleurgebruik, herhaling. 
De leerlingen tekenen op wit papier vier dezelfde monden. Kleur de lippen in met wasco en gebruik dezelfde als de gekleurde blaadjes waar ze straks opgeplakt worden. Knip de monden uit en plak ze op de vierkante blaadjes - niet dezelfde kleur mond op de achtergrond. Plak de vier blaadjes op een gekleurd achtervel. 

Andy Warhol in MOMA, New York

Portret in de stijl van Picasso

 

Door Aylin, groep 8

Benodigdheden:

1. bruin of lichtblauw tekenpapier op A4 formaat
2. oliepastelkrijtjes
3. wit bordkrijt

Pablo Picasso (1881 - 1973) is een van de beroemdste kunstenaars aller tijden. Hij was beeldhouwer, grafisch ontwerper, pottenbakker, tekenaar en schilder.

Op 19-jarige leeftijd ging hij in Parijs wonen, waar hij een armoedig leven leidde. Hij schilderde de armoede om hem heen. Zijn schilderijen uit die tijd zijn somber. We noemen dit de Blauwe Periode (1901-1904). Daarna begonnen Picasso's schilderijen vrolijker te worden. Hij ging circusclowns en circusartiesten schilderen in zijn Roze Periode (1904-1906).

Hierna schilderde hij afbeeldingen die meer leken op puzzelstukjes die door de war waren. Soms knipte Picasso stukjes uit de krant en plakte die dan op zijn schilderijen. Ook gebruikte hij knopen, stukjes stof of touw. Deze techniek noemen we 'collage'.

'Les demoiselles d' Avignon' was het begin van zijn kubistische werk. Kubisten schilderden hun model of onderwerp van zoveel mogelijk kanten. Zo schilderde Picasso een vrouw die naar rechts kijkt terwijl haar neus naar links wijst. Het lichaam schilderde hij alsof het uit vierkanten bestond die naar allerlei kanten gericht waren. Kubistische werken lijken net puzzels. Het is alsof er iemand is geschilderd die in een gebroken spiegel kijkt.

Door Shania, groep 8

 

Toon kubistische werken van Picasso op het digibord. Bespreek wat opvalt (zie inleiding hierboven).

De leerlingen tekenen met wit bordkrijt (dit is gemakkelijk uit te vegen) op bruin papier een portret in de stijl van Picasso. Ogen, neus en mond kunnen dus op andere plaatsen zitten en vanuit een ander gezichtspunt te zien zijn, en de stijl van de tekening moet hoekig zijn. Verdeel de onderdelen van het gezicht en haar ook in vlakken. Inkleuren met oliepastels. Omlijn de gezichtsonderdelen, gezicht en haarlijn met zwarte oliepastel.

Pretparkpret

Door Abas, groep 6

Benodigdheden:

1. oliepastel
2. tekenpapier
3. waterverf
4. penselen
5. pot water

Naar aanleiding van een schoolreisje naar een pretpark, zijn deze tekeningen gemaakt. De opdracht luidde: teken dat wat jij het leukst vond in het pretpark, en zorg dat jij zelf onderdeel bent van de tekening.
Ingekleurd met oliepastel en daarna eroverheen met een grote kwast en sterk verdunde waterverf.

Door Lieke, groep 6

Gesmolten klokken van Dalí

Door leerlingen van groep 6

Benodigdheden:

1. klei
2. kleiplaat
3. kleiroller
4. mesjes
5. glazuur
6. kwast

Voor meer informatie over Salvador Dalí, zie de les van de olifanten op hoge poten.
Bekijk het schilderij De volharding der herinnering van Salvador Dalí. Op Wikipedia is achtergrondinformatie te vinden over dit schilderij. Bekijk de gesmolten klokken in het schilderij en bespreek de symboliek die hieruit spreekt.

De kinderen maken van klei een gesmolten klok zoals Dalí ze in zijn kunstwerk schilderde. Gebruik een plastic doosje om de klok in vorm te houden. Rol dunne sliertjes van klei om de cijfers en wijzers te maken.

Bak de klokken in een kleioven en glazuur ze. Bak opnieuw.

Met dank aan Willem Wienholts 

Sterrennacht, in de stijl van Vincent van Gogh

Door Fleur, groep 6

Benodigdheden

1. rechthoekig schildersdoek
2. acrylverf
3. kwasten
4. kleurplaat Sterrennacht

Vincent van Gogh (1853-1890) was een Nederlands kunstschilder. Zijn werk valt onder het postimpressionisme, een stroming die het impressionisme opvolgde. Als hij begint met schilderen, wil hij vooral gewone mensen portretteren. Hij schildert arme boeren die zwaar werk doen. De kleuren van zijn schilderijen zijn donker (de Aardappeleters). 

Hij verhuist naar Parijs en leert het werk van de Franse schilders kennen: licht en kleur zijn in hun werk belangrijk. Van Gogh verruilt de donkere kleuren voor heldere. Van de schilder Pissaro leert hij impressionistisch te schilderen. Van Gogh verandert de stippen in streepjes en zijn werk wordt kleuriger en helderder. 

Na twee jaar Parijs gaat Van Gogh naar Zuid-Frankrijk, waar hij o.a. boomgaarden en korenvelden schildert. 

Van Gogh krijgt angstaanvallen en laat zich opnemen in een ziekenhuis bij Arles. In de tuin van het ziekenhuis maakt hij de mooiste schilderijen. Een van de werken die daar is ontstaan, is Sterrennacht. In 1890 pleegt Van Gogh zelfmoord. 

Door Neil, groep 6

Laat aan de hand van plaatjes op het digibord werk van Van Gogh zien, o.a. Sterrennacht. Bespreek wat opvalt: heldere kleuren, korte kwaststreken, kleuren die naast elkaar gebruikt zijn i.p.v. gemengd.

De leerlingen trekken en kleurplaat van Sterrennacht in grote lijnen over op hun schildersdoek. Dit moet op van Gogh wijze worden geschilderd: korte kwaststreken (til je kwast steeds op als je een streepje hebt gezet)! Meng de kleuren niet, maar doe twee kleuren tegelijk aan je kwast om het Van Gogh effect te krijgen. Het belangrijkste bij deze opdracht is: niet schilderen, maar streepjes zetten! 

N.B.: bij het gebruik van acrylverf geldt: kwasten spoelen oke, maar dan wel heel goed droog maken! De verf is het mooist als ze onverdund wordt gebruikt. 

Surrealisme met ogen

Door Yoni, groep 6

Benodigdheden:

1. fototoestel
2. tekenpapier op A3 formaat
3. aquarelpotloden
4. viltstiften
5. penselen
6. pot water 
7. schaar en lijm

Surrealisten zoals Salvadar Dalí schilderden beelden in een hyperrealistische stijl met daarbij vaak onverwachte, verrassende of zelfs schokkende toevoegingen. Surrealisten laten hun fantasie de vrije loop en schilderen bv. droombeelden. 

In deze les worden ogen, die in het werk van de surrealist Paul Miró vaak voorkomen, op surrealistische wijze in een tekening opgenomen. Ogen zijn om mee te kijken, maar wat zou je in je droom met ogen kunnen doen? Misschien kun je er mee jongleren ... Of ze liggen op de schappen van een koelkast.... Of ze staan op een steeltje net als bloemen, en je geeft een boeketje ogen aan je moeder .... 

Door Neil, groep 6

Elke leerling bedenkt een surrealistische situatie waarin hij of zij zelf het middelpunt vormt en tekent deze. Op een los blaadje worden ogen getekend en fel ingekleurd met viltstift. De leerkracht maakt een foto van het kind zoals het zichzelf ziet in die surrealistische situatie en print deze uit. De situatie wordt ingekleurd met aquarelpotlood en met een penseel met water bewerkt zodat de kleuren vloeiend worden. Plak de foto in de tekening en plak vervolgens de ogen in het werkstuk.  

Door Henniya, groep 6

Flamingo in Art Nouveau stijl

   

Door leerlingen van groep 7

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier
2. metallic gelpennen
3. lijm en kartelschaar
4. gekleurd papier voor achtergrond

Gaudi-huis in Barcelona

Art nouveau, ook wel Jugendstil genoemd, is een kunststroming die tussen 1890 en 1914 populair was en vooral werd toegepast op gebruiksvoorwerpen als sieraden en meubels, maar ook op hekken, balkons en gevels. Jugendstil maakt gebruik van vormen uit de natuur. De motieven zijn vaak sierlijke planten en vogels, ei-vormen en vrouwen. De lijnen drukken emotie uit. In Parijs kom je Jugendstil tegen bij de toegang tot de metro. Ook Gaudi ontwierp zijn gebouwen in deze stijl: sierlijke grillige vormen, versierd met mozaïek en tegels en smeedijzeren hekwerk.  

Laat Art Nouveau voorbeelden zien via het digibord. Bespreek de kenmerken: sierlijke lijnen, ronde vormen, veelal asymmetrisch, organische vormen uit de natuur, uitbundig. 

Trek een schoteltje om op wit tekenpapier. Teken hierop met gelpennen Art nouveau motieven in maximaal drie kleuren. Plak deze tekening op een tweede vel wit tekenpapier. Teken poten, staart en kop van een flamingovogel en versier deze delen ook met gelpen. Knip de vogel uit met een vormschaar en laat daarbij een randje wit zitten. Plak het werk op een langgerekt stuk gekleurd papier dat past bij de kleur van de flamingo.

De snor van Salvador Dalí

Door Yoni, groep 6

Benodigdheden:

1. tekenpapier op A3 formaat
2. oliepastels
3. potlood
4. zwarte 
5. watervaste stift
6. chenilledraad 

Voor meer informatie over Salvador Dalí, zie de les van de olifanten op hoge poten.

Laat enkele werken van Dalí zien. De werken zorgen voor verbazing, verrassing of soms een schok. Leg het verschil uit tussen realisme (de werkelijkheid geschilderd op doek, alsof het een foto is) en surrealisme - realisme met vreemde elementen.
Bekijk het werk 'De olifanten'. Bespreek de surrealistische kenmerken: de olifanten zelf zien er realistisch uit, maar ze hebben veel te hoge poten. Op hun rug staan huisjes.

Laat het schilderij van de smeltende klokken zien. Bespreek de vorm van de klokken. Wat is er met deze klokken gebeurd? Zijn dit klokken die je aan de muur kunt hangen? Waarom niet? Waarom noemen we dit surrealistisch?

Aan de hand van een stap voor stap methode, tekenen de leerlingen een gezicht. Ik heb gekozen voor de methode van WikiHow. Verwissel in deze methode stap 1 en 2 door bij stap 1 het vel in vieren te vouwen en daarna een eivorm te tekenen voor het hoofd volgens de afmetingen in de afbeelding. Ga hierna verder volgens het stappenplan op Wikihow.

Dit is het gezicht van Dali. Rondom dit gezicht tekenen de kinderen een aantal smeltende klokken. Laat ook klokken van het papier 'afvallen'. Waarom doen we dit? De kijker moet zich  afvragen hoe het schilderij verder gaat, dit is spannender.

De klokken en het gezicht blijven wit. Kleur de achtergrond met warme kleuren en de kleding van Dali met koude kleuren (of andersom).
Omlijn de klokken en het gezicht met zwarte oliepastel. Gebruik een zwarte markeerstift voor de cijfers en wijzers van de klok en de delen van het gezicht. Kleur de iris van het oog met een fel kleurtje.

Prik twee gaatjes onder de neus en haal hier een stukje chenilledraad door. Buig dit tot een mooie snor. Signeer je kunstwerk met je eigen naam. Zet ook de naam Dali ergens op het werk, compleet met een snorretje!

Door Jurre, groep 6

Olifanten op hoge poten, in de stijl van Salvador Dali

Door Fleur, groep 6

Benodigdheden:

1. wit tekenpapier op A4 formaat
2. viltstiften (geen watervaste!)
3. penselen
4. pot met water
5. pastelkrijt
6. vilt
7. lijm

Salvador Dalí Salvador Dalí (Figueres, Spanje,1904 – 1989) was een veelzijdig kunstenaar. In zijn jonge jaren was Dalí geïnteresseerd in kunstschilders als El Greco, Michelangelo en Diego Velázquez. Hij richtte zijn aandacht in die tijd op het impressionisme en het kubisme. Dalí studeerde in Madrid van 1921 tot 1924. In 1929 ging hij naar Parijs. Daar leerde hij Pablo Picasso en André Breton kennen en sloot hij zich aan bij het surrealisme.

Door Neil, groep 6

Vroege periode (1917-1927)
In deze periode maakte Dalí vooral schilderijen van het landschap in de omgeving van Figueres. Deze werken tonen zijn verwantschap met het impressionisme en kubisme.

Overgangsperiode (1927-1928)
Deze periode wordt gekenmerkt door experimenteren. Hij gebruikt verschillende texturen, gemaakt met verfkunstharsen, grof zand, stenen, kurk en grind.

Surrealistische periode (1929-1940)
De surrealisten hadden niet voldoende aan logica alleen. Zij richtten zich op dromen en het onderbewuste. Dalí verkende zijn eigen angsten en fantasieën en legde ze door symbolische beelden op doek vast in een superrealistische, bijna fotografische stijl. Hij noemde zijn schilderijen ‘handgeschilderde droomfoto’s’.

Klassieke periode (1941-1989)
In 1941 stopte Dalí met de surrealistische stijl. Hij raakte gefascineerd door religie en moderne wetenschap en haalde zijn inspiratie uit de klassieke en renaissancistische kunst.

Aan het werk
Laat enkele surrealistische werken van Dali zien. De werken zorgen voor verbazing, verrassing of soms een schok. Leg het verschil uit tussen realisme (de werkelijkheid geschilderd op doek, alsof het een foto is) en surrealisme - realisme met vreemde elementen.
Bekijk het werk 'De olifanten'. Bespreek de surrealistische kenmerken: de olifanten zelf zien er realistisch uit, maar ze hebben veel te hoge poten. Op hun rug staan huisjes.

De leerlingen tekenen aan bovenaan het blad een olifant. Ik had per groepje foto's en tekeningen van olifanten neergelegd zodat ze die konden natekenen. Zet de olifant op hoge poten en zorg dat er in een van de poten een knik zit. Trek de tekening om met een donker gekleurde niet watervaste viltstift. Verf de olifant met water; doe het zo dat je met je penseel langs de omlijning trekt, zodat de inkt zich mengt met het water.

Laat het werk drogen. Teken een horizonlijn. Teken een zon op de horizon. Vul de achtergrond met pastelkrijtjes en veeg de kleuren door elkaar. Teken de schaduwen van de poten met zwart pastelkrijt. In deze tekeningen staan de schaduwen de verkeerde kant op, nl. naar de zon toe. Surrealistisch!
Knip uit vilt een kleedje en plak die op de olifant.

Door leerlingen van groep 6

Vlokken vangen

 

Door Ellen en Lieke, groep 6

Benodigdheden:

1. blauw knutselpapier
2. oliepastel krijtjes
3. fiberfill

Het sneeuwt! Kijk omhoog en probeer met je tong sneeuwvlokjes te vangen! Hoe ziet je gezicht er uit als je omhoog kijkt?

Teken een kind in een vrolijke wintertrui. Kleur dit stevig in met oliepastelkrijtjes.  Omlijn met zwart. Plak een stukje fiberfill op de tong, en vergeet niet de sneeuwvlokken te tekenen.
(Bron: Artsonia)